“Ovo je program Evropske unije koji podržava obrazovanje, obuku, mlade i sport, sa ciljem unapređenja znanja, vještina i konkurentnosti na tržištu rada kroz međunarodnu saradnju i mobilnost. Ključni stubovi Erasmus+ programa su mobilnost pojedinaca, saradnja i umrežavanje institucija, kao i podrška razvoju obrazovnih politika. Tematski ciklusi mijenjaju se na svakih šest godina, a trenutni ciklus (2021–2027) stavlja fokus na inkluziju i različitost, digitalnu transformaciju, održivost i učešće u demokratskom životu”, objašnjava osnovni koncept Erasmus+ programa Marta Nikolić.

Ona je podsjetila da počeci učešća ove barske obrazovne ustanove u Erasmus+ programu sežu u 2016. godinu, kada je sa koleginicom Vlahović aktivno učestvovala na međunarodnim konferencijama i događajima širom Evrope.

“Ključni trenutak desio se 2019. godine u Madridu, kada smo zahvaljujući slučajnom susretu sa predstavnikom jedne organizacije postale partneri u Erasmus+ projektu zajedno sa institucijama iz više evropskih zemalja. Taj projekat je uspješno realizovan u periodu od 2020. do 2023. godine, uz veliku podršku IT koordinatora škole. Nakon prvog uspješnog projekta, škola je nastavila da učestvuje u novim projektima, posebno u oblasti turizma, što je u skladu sa njenim obrazovnim profilom. Ovi projekti predstavljaju nastavak prethodnih aktivnosti i dodatno razvijaju kompetencije učenika i nastavnika kroz međunarodnu saradnju”, ističe Nikolić.

Aktuelni Erasmus + projekat Smart Tour, u kojem učestvuje SEUŠ, nedavno je predstavljen u Evropskoj kući u Baru, kao nastavak prethodnih Erasmus+ aktivnosti, sa fokusom na unapređenju turizma u manjim i nedovoljno razvijenim destinacijama kroz digitalna rješenja.

Profesorica Jelena Vlahović istakla je da je cilj “Smart Tour” unapređenje turističkih destinacija kroz primjenu digitalnih tehnologija koje omogućavaju kvalitetnije iskustvo za turiste. “Pametni” turizam, dodaje, podrazumijeva integraciju informaciono-komunikacionih tehnologija kako bi se unaprijedio pristup uslugama, proizvodima i prirodnim resursima. Posebno je istakla ističe ulogu Grenlanda kao vodećeg partnera u projektu, naglašavajući da su i Grenland i Crna Gora, kao manje i nedovoljno razvijene turističke destinacije, pogodne za razvoj ovakvih pilot projekata.

“Time se omogućava testiranje inovativnih rješenja u realnim uslovima. “Smart Tour” je prirodan nastavak prethodnih projekata SEUŠ, posebno projekta “DigitAll” (2020–2023) koji je bio fokusiran na digitalno opismenjavanje, kao i projekta “Tournet”, koji je takođe imao za cilj razvoj pametnog turizma kroz međunarodnu saradnju. Inače, četiri ključna stuba pametnog turizma prema smjernicama Evropske komisije su održivost-ekološka i socijalna, pristupačnost, očuvanje kulturnog nasljeđa i upotreba digitalnih alata. Na osnovu ovih principa, projekat se fokusira na edukaciju, primjenu praktičnih alata i povećanje zapošljivosti mladih u turizmu”, navela je Vlahović.

U sklopu “Smar Tour” urađena je obimna analiza dobre prakse koja uključuje primjere iz brojnih evropskih zemalja poput Slovenije, Španije, Švajcarske, Francuske i Grčke.

“U analizu su uključeni i projekti iz Crne Gore, naročito oni realizovani u Baru kroz IPA projekte, što je izazvalo pozitivne reakcije međunarodnih partnera. Dakle, i mala destinacija poput Bara može biti primjer uspješnih i inovativnih rješenja u turizmu”, napominje Vlahović.

Digitalizaciju kao ključni element “Smart Tour”, posebno kroz razvoj onlajn kurseva, predstavila je profesorica Danijela Janjić koja je objasnila tehničke aspekte projekta. Ona je naglasila da kursevi nijesu namijenjeni samo učenicima, već i svima zainteresovanima za turizam ili rad u toj oblasti.

“Onlajn platforma koja omogućava pristup edukativnim sadržajima dostupna je putem sajta škole i jednostavna je za korišćenje, čime je omogućeno širokom krugu korisnika da joj pristupe bez većih tehničkih prepreka. Kursevi su namijenjeni ne samo učenicima, već i profesorima, kao i svim zainteresovanim licima iz turističke privrede. Kroz onlajn kurseve obrađuju se različiti moduli iz oblasti pametnog turizma, uključujući i primjere dobre prakse. Poseban značaj daje se razvijanju novih perspektiva kod korisnika, kako bi prepoznali potencijale turizma i u segmentima koji se na prvi pogled ne čine atraktivnim, ali mogu biti interesantni turistima. Platforma sadrži i praktične zadatke i vježbe, što omogućava aktivno učenje i primjenu znanja. Ovakav pristup ima široku primjenu i može doprinijeti razvoju ideja koje se mogu implementirati na lokalnom nivou, ali i šire”, ukazuje Janjić.

U komentaru složenosti pripreme Erasmus+ projekata, Janjić je ukazala da je riječ o veoma zahtjevnom procesu koji podrazumijeva timski rad i podjelu zadataka među partnerima. Tehnički najzahtjevniji dijelovi aktuelnog projekta, dodaje, realizovani su uz pomoć međunarodnih partnera, posebno iz Španije, Grčke i Grenlanda, dok su profesori iz škole dali doprinos kroz razvoj pojedinih modula.

Gošće “Promenade četvrtkom” bile su jednoglasne u ocjeni da realizacija ovakvih projekata zahtijeva širok spektar vještina, uključujući digitalne kompetencije, jezičke sposobnosti i timski rad. Kako se iskustvo povećava, tako i efikasnost u radu raste, a sve veći broj nastavnika se uključuje u projekte što, kako su naglasile, doprinosi razvoju škole i njenih kapaciteta, “posebno u kontekstu evropskih integracija i savremenog obrazovanja”.

“Priprema projekta za konkurs još zahtjevnija od same realizacije. Potrebno je osmisliti inovativnu i kvalitetnu ideju koja će zadovoljiti stroge kriterijume evaluatora i obezbijediti finansiranje. Iako i kvalitetni projekti mogu biti odbijeni, zahvaljujući iskustvu partnera, SEUŠ je do sada uspješno realizovala tri projekta. Veoma je važno upravljanje projektima, uključujući finansijsko planiranje, izvještavanje, promociju-diseminaciju-i komunikaciju rezultata, što zahtijeva i menadžerske i organizacione sposobnosti”, ističu sagovornice Radio Bara.

Prema njihovim riječima, SEUŠ je među rijetkima u Crnoj Gori koje aktivno učestvuju u Erasmus+ projektima na nivou srednjih škola, dok su ovakvi programi češći na univerzitetskom nivou.

“Bili smo među pionirima u ovoj oblasti i time otvorili prostor za razvoj međunarodne saradnje u srednjem obrazovanju. Iako postoje još neke srednje škole koje učestvuju u projektima, SEUŠ se izdvaja po kontinuitetu i rezultatima”, ističu sa ponosom.

Proces selekcije učenika za učešće u Erasmus+ projektima predstavila je profesorica Vlahović. Ona je istakla da postoji jasno definisana procedura koja uključuje javni poziv i kriterijume koje učenici moraju ispuniti. Ključni element selekcije je motivaciono pismo ili video, putem kojeg učenici pokazuju svoju zainteresovanost i spremnost za učešće.

Učenici SEUŠ su do sada imali priliku da učestvuju u tzv. mobilnostima koje su trajale od mjesec do tri mjeseca, dok su nastavnici učestvovali u kraćim programima poput „job shadowing“-a. Osim motivacije, važan kriterijum je i poznavanje stranog jezika na nivou B1, kako bi učenici mogli da funkcionišu u međunarodnom okruženju.

“Poseban naglasak stavlja se na otvorenost prema drugim kulturama, spremnost na uvažavanje različitosti i sposobnost prilagođavanja, što se smatra ključnim vrijednostima u okviru Erasmus+ programa”, dodaje Vlahović.

Profesorica Nikolić govorila je o snažnim i emotivnim reakcijama učenika kada dobiju priliku da učestvuju u Erasmus+ programima, ističući da je posebno inspirativno posmatrati kako mladi ljudi već u ranom uzrastu počinju da grade snove kroz ovakva iskustva.

“Mnogi učenici ranije nisu imali priliku da putuju Evropom, pa je njihovo uzbuđenje dodatno izraženo kada saznaju da će boraviti u nekoj zemlji o kojoj malo ili ništa ne znaju, upoznavati nove ljude i kulture. Za SEUŠ je važan prethodnik Erasmus+ programa bio ACES (Akademija centralnoevropskih škola), koji je trajao od 2006. do 2016. godine, u okviru kojeg smo realizovali dva projekta 2011. i 2013. godine, fokusirana na teme socijalnog preduzetništva, analize medija i volontiranja. Partneri su nam bile škole iz Slovačke, Sjeverne Makedonije i Bugarske, što je omogućilo učenicima međunarodnu saradnju i razmjenu iskustava. Posebnost ovih projekata bila je aktivna uloga učenika, koji su učestvovali i u organizacionom i menadžerskom dijelu, što danas u Erasmus+ programima uglavnom rade profesori. Posebno zanimljiv aspekt jeste da među učesnicima često nisu bili najbolji đaci po ocjenama, već učenici koji se inače nisu isticali u tradicionalnom školskom sistemu. Međutim, upravo ti učenici su pokazali izuzetnu posvećenost, odgovornost i uspjeh u realizaciji projektnih aktivnosti”, istakla je Nikolić.

Prema njenim riječima, boravak barskih učenika u Slovačkoj, u internatu u planinskom području Visokih Tatri, za mnoge je bio potpuno novo iskustvo, “upoznali su drugačiji način života i školovanja, što ih je dodatno obogatilo”.

“Razmjene su uključivale i boravke u porodicama vršnjaka u drugim zemljama i studijske posjete različitim evropskim gradovima, uključujući Košice, Sofiju i druge destinacije, što je doprinijelo dubljem kulturnom razumijevanju. Fokus projekata često je bio i na društveno korisnim temama poput rada sa dječijim domovima. Kasnije su uslijedile Erasmus+ mobilnosti koje su bile još sadržajnije, omogućavajući učenicima da provedu duži vremenski period u inostranstvu – od mjesec do tri mjeseca. Tokom tih boravaka učenici su učestvovali u nastavi ili praktičnom radu u gradovima poput Sevilje, Bolonje, kao i u Poljskoj i Sloveniji. Ova iskustva značajno su doprinijela njihovom ličnom i profesionalnom razvoju”, rekla je Nikolić.

Profesorica Janjić istakla je snažan pozitivan uticaj ovih programa na učenike, ističući da su mladi danas sve više zainteresovani za putovanja, učenje i upoznavanje novih kultura.

“Kroz lično iskustvo sa učenicima koji su boravili u Poljskoj, vidim da takva iskustva dovode do značajne promjene u njihovom razmišljanju i percepciji svijeta. Učenici postaju otvoreniji, sigurniji u sebe i spremniji da prihvate izazove, uključujući jezičke barijere i kulturne razlike. Ova iskustva im pomažu da razviju nove vještine i znanja koja kasnije primjenjuju u svojoj zajednici. Takođe se kod njih razvija hrabrost i želja za učenjem, kao i svijest o dostupnosti svijeta i mogućnostima koje im se pružaju”, rekla je Janjić.

Ona je dodatno naglasila snažan uticaj Erasmus+ i sličnih programa na lični razvoj učenika.

“Kod mladih se jasno uočava pozitivna promjena – postaju sigurniji, odlučniji i hrabriji u svojim stavovima i planovima za budućnost. Kroz iskustva boravka u inostranstvu, učenici razvijaju svijest o mogućnostima koje im se nude i pokazuju veću motivaciju za dalji rad na sebi. Posebno se ističe razlika između formalnog i neformalnog obrazovanja, gdje upravo ovakvi projekti omogućavaju iskustveno učenje koje ima snažniji i trajniji efekat”, kaže Janjić.

Profesorica Vlahović je govorila i o značaju interkulturalnosti u Erasmus+ programima.

“Učenici kroz susrete sa drugim kulturama prvenstveno uče o sebi, svom porijeklu i identitetu, ali i o načinima povezivanja sopstvene kulture sa drugima. Uče kako da prihvate različitosti u vaspitanju, obrazovanju i društvenim vrijednostima. Ovakve razmjene doprinose formiranju kvalitetnih i otvorenih ličnosti, kao i budućih profesionalaca. Naša škola je ponosna na postignute rezultate i na svoje učenike koji kroz ove programe stiču široka iskustva i kompetencije”, ukazala je Vlahović.

Na pitanje o uticaju projekata na nastavnike, Vlahović odgovara da je napredak značajan.

“Upravo nas učenici motivišu da stalno unapređujemo svoje znanje i da pratimo savremene trendove. Projekti, obuke i seminari – bilo onlajn ili uživo – doprinose našem profesionalnom, ali i ličnom razvoju. Posebno bih naglasila koncept cjeloživotnog učenja koji se kroz ove aktivnosti aktivno primjenjuje u obrazovnom sistemu i ima konkretne rezultate”, istakla je Vlahović.

Ovom prilikom, profesorice SEUŠ predstavile su i novi projekat u okviru Erasmus+ programa koji se odnosi na unapređenje stručnog obrazovanja na nivou 5 “što je nekada postojalo u obrazovnom sistemu bivše Jugoslavije, ali je kasnije zapostavljeno”.

“Cilj projekta je povećanje kvaliteta i atraktivnosti stručnog obrazovanja u zemljama Zapadnog Balkana. U projektu učestvuju Crna Gora, Bosna i Hercegovina i Albanija, dok su partneri iz Hrvatske kao vodeći partner, Nizozemske, Italije, kao i institucije poput Centra za stručno obrazovanje Crne Gore, Univerziteta u Banjoj Luci, Privredne komore BiH i privatnog univerziteta u Tirani. Ova saradnja ukazuje na široku međunarodnu mrežu i ozbiljnost projekta”, dodala je Vlahović.

Na kraju razgovora, profesorice su uputile jasnu poruku mladima – ovakve prilike ne treba propuštati!

“Pozivamo učenike, posebno one koji završavaju osnovnu školu, da razmotre upis u SEUŠ upravo zbog mogućnosti koje nude Erasmus+ i slični programi. Ovakva iskustva doprinose ličnom razvoju, sticanju znanja i otvaranju novih perspektiva. Takođe, važan aspekt je i dobijanje sertifikata priznatih u Evropskoj uniji, koji mogu biti od značaja pri upisu na fakultete u inostranstvu i apliciranju za stipendije”, zaključile su gošće “Promenade četvrtkom”.

The post Erasmus Plus iz ugla SEUŠ Bar: Platforma za napredak i učenika i nastavnika first appeared on BARinfo.

Riječ je o završnoj prezentaciji trećeg Erasmus+ projekta iz K2 linije, tokom koje su predstavljeni ciljevi, realizacija, i rezultati ovog međunarodnog projekta, usmjerenog na razvoj pametnog turizma u manje razvijenim destinacijama.

Direktor škole Milisav Joksimović, istakao je da SMARTOUR predstavlja jedan od važnijih projekata koje je škola realizovala u prethodnom periodu.

“To je jedan u nizu od projekata koje je naša škola ostvarila prethodnih godina. Posebnu zahvalnost dugujemo partnerima koji su našu školu prepoznali kao odgovornog i pouzdanog partnera i ukazali nam priliku da napravimo novi iskorak, kako bismo podigli ugled škole, ne samo na lokalnom, već i na širem nivou”, kazao je Joksimović.

Naglasio je i da su upravo Erasmus+ projekti doprinijeli unapređenju obrazovnog procesa.

“U relativno kratkom periodu realizovali smo tri veoma značajna projekta. Oni omogućavaju učenicima i nastavnicima razmjenu iskustava, vještina i znanja, ali i učenje na drugačiji način. Time se stvaraju bolji uslovi za ostvarivanje ishoda učenja i unapređuje kompletan obrazovni program, dok učenici postaju spremniji za savremeno tržište rada ili nastavak školovanja”, dodao je Joksimović.

Profesorica Jelena Vlahović, koja je jedna od autorki projekta, pojasnila je da SMARTOUR predstavlja logičan nastavak prethodnih aktivnosti škole u okviru Erasmus+ programa.

“Nakon ranijih projekata došli smo na ideju razvoja pametnog turizma, koncepta koji je poslednjih godina sve značajniji. Ideja je nastala iz potrebe da se turizam u manjim I nedovoljno razvijenim destinacijama, poput Crne Gore I Grenlanda, unaprijedi kroz tehnološke inovacije I digitalna rješenja”, kazala je Vlahović.

Kako je ukazala, pametni turizam podrazumijeva korišćenje savremenih digitalnih alata kako bi turistima bile dostupne kvalitetne, interaktivne i prilagođene usluge.

„Razvoj digitalnih resursa, od aplikacija i interaktivnih mapa, do online vodiča, omogućava manjim destinacijama da obogate svoju ponudu, unaprijede korisničko iskustvo i postanu vidljivije na evropskom i globalnom tržištu. Ovakav pristup doprinosi i ekonomskom razvoju, kroz efikasnije upravljanje resursima i kvalitetnije pružanje usluga“, istakla je ona.

Ključne rezultate projekta predstavila je profesorica Marta Nikolić, navodeći da je jedan od glavnih ishoda opširan izvještaj sa analizom najboljih praksi. „Rezultat projekta je izvještaj na više od 50 stranica sa detaljnom analizom najboljih praksi, kao i sveobuhvatna elektronska baza podataka na platformi za učenje, što predstavlja naš temelj za kreiranje naprednijeg kurikuluma“, kazala je Nikolić.

Tehnički aspekt projekta i njegov konkretan rezultat predstavila je profesorica Danijela Janjić, ističući značaj online kursa razvijenog u okviru projekta. „Razvijen je online kurs koji može biti interesantan ne samo prosvjetnim radnicima i učenicima, već i privrednom sektoru, jer omogućava uvid u dobre primjere iz okruženja i može poslužiti kao inspiracija za bolje korišćenje postojećih resursa“, navela je Janjić.

SMARTOUR projekat, realizovan uz podršku programa Erasmus+, ima za cilj razvoj online platforme sa kursevima i priručnicima namijenjenim turističkoj privredi i obrazovnom sistemu, kako bi se kroz digitalizaciju i primjere dobre prakse unaprijedio razvoj pametnog turizma u manje razvijenim destinacijama.

Tokom događaja promovisan je i projekat EDU5 WB, koji se odnosi na razvoj mikro kvalifikacija nivoa 5 Nacionalnog kvalifikacionog okvira, a koji je započet 1. januara 2026. godine, takođe uz podršku Evropske komisije kroz Erasmus+ program.

The post U Evropskoj kući predstavljen SMARTOUR projekat za razvoj pametnog turizma first appeared on BARinfo.

„Predstavnici svih pet zemalja, iz sedam partnerskih organizacija, govorili su o dosadašnjoj realizaciji projekta koji za cilj ima kreiranje platforme sa kursevima iz oblasti ‘pametnog turizma’ i uključuje izobilje interaktivnog, ali i teoretskog sadržaja, kao i primjere dobre prakse iz oblasti održivog turizma. Ovaj edukativni materijal biće dostupan široj javnosti, preveden na svih pet jezika članova ovog konzorcijuma (španski, grčki, crnogorski, danski, rumunski) i naravno, najviše će koristiti višim obrazovnim ustanovama kao jedan od resursa neformalnog, ali i formalnog obrazovanja u stručnim školama. Pilot program se već izvodi u našoj školi za učenike završnih razreda, a uskoro ćemo upriličiti promotivni događaj u Školi i uputiti poziv svim relevantnim institucijama, kako bi se i crnogorskoj javnosti predstavili rezultati trogodišnjeg rada školskog tima kojeg predvode koordinatorke Jelena Vlahović, Danijela Janić i Marta Nikolić“, navodi se u dopisu iz SEUŠ-a.

Događaj u Valensiji, kako objašnjavaju, bio je specifičan iz više razloga – objedinio je predstavljanje 2 Erasmus + projekta, jer im je zajednička karika NVO „Alteravita“ sa grčkog ostrva Syros i IVASS – Centar za socijalno staranje, takođe sa sjedištem u Valensiji.

„Radi se o projektu SACRED koji se fokusira na socijalnu inkluziju, digitalne vještine i podršku osjetljivim grupama (često u kontekstu osoba sa invaliditetom i starih). Druga specifičnost odnosi se na pažljivo birane lokacije na kojima su se aktivnosti odvijale tokom sva tri radna dana. Bio je to Muzej moderne umjetnosti ‘Hortenzija Herero’, Muzej praistorije sa najsavremenijom 3D projekcijom i reprodukcijama pećinskih crteža, Centar savremene kulture ‘Carmen’ i najatraktivniji muzej – hotel sa Mišelinovom zvjezdicom koji spaja moderni minimalizam sa 2.000 godina starom istorijom grada. U okviru hotela možete vidjeti ostatke rimskog korniša iz I vijeka prije nove ere, iz maorskog (arapskog) doba odbrambeni zid iz XII vijeka, koji je nekada opasivao grad (Almohadski zid). Djelovi ovog masivnog kamenog zida prolaze kroz hotelski bar i sobe, a vidljivi su gotički lukovi i arhitektonski detalji iz kasnijih perioda razvoja Valensije. Arheološki nalazi nisu sakriveni iza stakla, već su dio funkcionalnog prostora. U sklopu hotela nalazi se restoran ‘Alma del Temple’, koji se često svrstava među najljepše restorane na svijetu“, prenose lijepe utiske koordinatorke projekta iz barske SEUŠ. Umrežavanja ove vrste, vjeruju one, osiguraće im neprekidni niz projekata, prekograničnu saradnju, razmjene na internacionalnom nivou i stalni izvor inovacija.

The post SEUŠ na predstavljanju projekta Erasmus + KA2 SMARTOUR u Valensiji first appeared on BARinfo.

Ova zanimljiva i atraktivna zavičajna manifestacija svoje opredjeljenje da čuva kulturno nasljeđe Spiča predstavljala je posjetiocima slikovito još na samom ulazu u salu hotela “Korali”, gdje su ih u spičanskim nošnjama dočekivale djevojčice sa profesoricom Jelenom Vlahović koja je sinoć vodila program. Shodno datumu održavanja, simbolično, na centralnom zidu je stajala zastava SFRJ ispred koje je bio red za fotografisanje.

Predsjednik Udruženja Spičana Nehaj Milan Madžar pozdravio je sve Spičane i njihove prijatelje, među kojima su sinoć bili i predsjednik i potpredsjednica Opštine Bar Dušan Raičević i Tanja Spičanović. Poželjevši posjetiocima manifestacije ugodan provod uz pripremljeni program, Madžar je najavio da će pored tikvanika-specijaliteta od tikve po kojoj manifestacija nosi ime, trpezom ove godine prvi put  dominirati i tradicionalna freškada od svježeg svinjskog mesa i porog luka.

Ni ovog puta nije izostalo tradicionalno takmičenje u slavu umijeća spičanskih domaćica – izbor najboljeg tikvanika. Odlukom žirija u sastavu Željka Đurašković, Radmila Masoničić, Aleksandar Petrović, Brano Brnjada i Marko Zec, u takmičenju za najbolji tikvanik prvo mjesto osvojila je Ajla Petrović, drugo Ana Đenđinović, a treće Martina Bulatović.

Dodijeljene su i nagrade najboljim učesnicima literarnog konkursa na temu “Spič, mjesto gdje se snovi sreću”. U kategoriji osnovaca, prvo mjesto osvojila je Nikolina Magovčević (V razred), drugo Danilo Abramović (V razred), a treće Sofija Pejović (VII razred). U kategoriji srednjoškolaca, autorka najboljeg rada bila je Nikolina Rabrenović, druga je bila Sandra Miljanić, a treći Miloš Raković. Odluke je donio žiri koji su činile profesorice književnosti Ljiljana Barjaktarević, Mirjana Savićević, Ivana Kecojević i Valentina Lekić. Kristina Stanišić iz Mišića dobila je zahvalnicu zato što je, kako je obrazloženo, “konačno pristala da podijeli sa nama svoj rad sa prve godine studija”, a organizatori su zahvalili i Branislavu  Đinđinoviću koji je poslao svoju poznatu pjesmu “Ako se vrnem” u znak podrške mladim autorima.

Od samog početka manifestacije, Śednik uz tikvanik prepoznat je po produkciji filmova koji baštine istoriju ovog dijela barske opštine. Sinoć je tako prikazan video zapis “Mostovi Spiča” kojim su predstavljeni mostovi sagrađeni tokom austrougarske okupacije koja je trajala 40-ak godina od 1879. kada je u Zadru potpisan međunarodni ugovor o pripajanju ove teritorije. Film nije obuhvatio sve mostove sagrađene u tom periodu, a nije pružio ni uljepšanu sliku onih koji su snimljeni jer je želja organizatora manifestacije da se ovom projekcijom pokrene “kulturna i turistička valorizacija ovih neopravdano zapostavljenih mostova koji svjedoče o graditeljskoj vještini i jednoj epohi”.

Umjesto najavljenih spičanskih anegdota, sinoć je prikazan dokumentarni film “Spičanska svadba” iz 1952. koji je za ovu projekciju osposobljen uz pomoć Dejana Senića. Film je izazvao suze, sreću i ponos stanovnika Spiča, jer su mnogi stariji gledaoci imali priliku da vide svoje roditelje, đeda i babu, braću, sestre… Treći sinoćnji video zapis bio je posvećen pripremi freškade.

U muzičkom dijelu programa nastupili su hor “Montevox” iz Podgorice pod vođstvom Ivane Vlajnić i grupa “Forte”, a druženje Spičana i njihovih gostiju potrajalo je do kasno u noć. Śednik uz tikvanik NU Nehaj pripremilo je uz podršku Opštine i TO Bar.

The post Śednik uz tikvanik kao sjećanje na stara dobra vremena first appeared on BARinfo.

PODCAST #3: Liderske vkeštine – više od titule

U okviru projekta „Razvoj liderskih vještina za inkluzivno upravljanje“, realizovan je podcast koji otvara važne teme o liderstvu, ličnom razvoju i ulozi zajednice u osnaživanju pojedinaca.

Voditeljka podcasta, novinarka Aleksandra Bojić Ivanović, u ovom razgovoru ugostila je dvije gošće: Jelenu Vlahović, nastavnicu i koordinatorku praktične nastave u Srednjoj ekonomskoj školi u Baru, i Mirelu Vulević, preduzetnicu i vlasnicu salona za masažu.

Epizoda je posvećena unutrašnjim motivacijama koje pokreću uspješne ljude da daju najbolje od sebe – bilo da rade u obrazovanju ili nekoj drugoj branši. Razgovor se kretao od izbora profesije, preko prvih poslovnih iskustava i razbijanja stereotipa, do prepoznavanja i razvijanja vještina neophodnih za 21. vijek.

Ključne teme o kojima se razgovaralo su:

• Liderstvo kao svakodnevna praksa, a ne titula

• Kombinovanje znanja i iskustva u različitim profesionalnim okruženjima

• Samosvjesno donošenje karijernih odluka

• Razbijanje rodnih i društvenih stereotipa kroz primjer i djelovanje

• Emocionalna inteligencija kao tiha, ali snažna liderska snaga

• Važnost dosljednosti, aktivnog slušanja i neverbalnog prisustva

Gošće su kroz lična iskustva pokazale da pravo liderstvo ne dolazi iz funkcije, već iz vrijednosti koje osoba živi. Autentičnost, empatija i želja za doprinosom zajednici bile su vodilja cijelog razgovora. Posebno je naglašena važnost emocionalne pismenosti i sposobnosti slušanja – osobina koje često ostaju u sjenci, a zapravo su osnova za povjerenje, motivaciju i dobar timski rad.

Podcast je realizovan u saradnji sa Biznis start centrom Bar i NVO Ženska akcija, u okviru projekta „Razvoj liderskih vještina za inkluzivno upravljanje“, koji finansira Ministarstvo za ljudska i manjinska prava Crne Gore.

Produkciju, snimanje i montažu potpisuje Dejan Senić, a cijela epizoda dostupna je na YouTube-u putem sljedećeg linka:
https://www.youtube.com/watch?v=mUofuQaUPsw&t=20s

The post PODCAST #3 u okviru projekta Razvoj liderskih vještina za inkluzivno upravljanje first appeared on BARinfo.

U organizaciji JU Srednje ekonomsko-ugostiteljske škole Bar, 30. apila je održan Dan otvorenih vrata, u okviru kojeg je upriličen i Godišnji sastanak škole sa poslodavcima i socijalnim partnerima. Događaj je okupio 30 predstavnika privrednog sektora i lokalnih institucija, koji su aktivno učestvovali u diskusiji o unaprijeđenju praktične nastave i izazovima u obrazovanju kadrova u ugostiteljstvu.

Sastanak je otvorio direktor škole Milisav Joksimović, naglašavajući značaj dugogodišnje saradnje škole i lokalne privrede. „Kao stručna škola sa više od 20 godina iskustva, imamo odgovornost da kontinuirano unapređujemo obrazovne programe, koji direktno doprinose kvalitetu turističke ponude naše države“, kazao je Joksimović.

Posebna pažnja bila je posvećena obrazovnom programu Konobar, koji se, kako je istakla organizatorka praktičnog obrazovanja u SEUŠ, Jelena Vlahović, suočava sa padom interesovanja među mladima. Naime, broj upisanih učenika u obrazovni program Konobar posljednjih godina bilježi pad – trend koji se ogleda i u drugim školama u Crnoj Gori. Posljedice su višestruke: nedostatak kvalifikovanih radnika, pritisak na postojeće kadrove, a dugoročno i pad kvaliteta usluge u ugostiteljstvu, koja je reprezentativno lice turističke ponude.

Učesnici sastanka bavili su se ključnim pitanjima: Kako poboljšati sliku profesije konobara među mladima? Kako povećati broj upisanih učenika za smjer Konobar, kroz saradnju privrede i škole? Kako poslodavci mogu uticati na profesionalizaciju ove vokacije? I zašto baš imenovati vokacijom, a ne poslom ovo zvanje?

„Konobar nije samo posao – to je poziv, koji se mora živjeti, a kvalitet usluge koju konobari pružaju direktno utiče na turistički identitet Bara i Crne Gore“, poručeno je iz SEUŠ-a.

Tokom sastanka prikazan je promotivni video „Upisna kampanja OP Konobar“, kojim SEUŠ pokušava približiti mladima vrijednosti i prednosti poziva Konobara. Video je naišao na pozitivan prijem kod prisutnih, koji su ga ocijenili kao „jasan, efektan i edukativan alat u promociji struke“.

„Nema turizma bez kvalitetnog ugostitelja. Ako ne obrazujemo profesionalce, gubimo i goste i imidž,” ocijenili su poslodavci. 

Tokom sastanka, predložene su konkretne mjere, poput stipendiranja učenika na takmičenjima, učešća u promotivnim kampanjama, javne promocije uspješnih profesionalaca iz struke, još intezivnija saradnja privrednika sa školom, naročito kada je riječ o mentorstvu i profesionalnom razvoju učenika, kroz omogućavanje još pristupačnije i kvalitetnije praktične nastave, direktna komunikacija učenika sa privrednicima, češći radni sastanci škole i poslodavaca.

„U pitanju je kultura, stil, način predstavljanja zemlje. Konobar je domaćin turističke Crne Gore – i tako ga treba tretirati,“ poručeno je sa sastanka.

The post VIDEO: SEUŠ- Konobar, profesija sa stilom i budućnošću first appeared on BARinfo.

Diskusiju su organizovali Ministarstvo evropskih poslova i ADP Zid, a pored Nikolić i Vlahović, učestvovali su Predrag Zenović, glavni pregovarač Crne Gore sa Evropskom Unijom, Branka Steševica iz Ministarstva sporta i mladih, predstavnica AD Zid, te Dragiša Damjanović iz Centra za stručno obrazovanje.

Svoja iskustva iz oblasti realizovanja Erasmus projekata podijelile su i Aida Perović iz NVO Prima, Virna Hadžiosmanović, kao i učenica Ines Bubanja.

Ono što je Srednju ekonomsko-ugostiteljsku školu iz Bara preporučilo za učešće u ovom događaju jeste realizacija tri Erasmus + projekta, potom mobilnost u stručnom obrazovanju gdje su kroz projekte “INTERVET WB” – nosilac Privredna komora CG – 11 učenika i dvije nastavnice pohađale praktičnu nastavu u raznim evropskim zemljama, te “Connectivity trough mobility” – nosilac Centar za stručno obrazovanje, gdje je učestvovalo dvoje učenika.

Osim toga, od 2016. godine Nikolić i Vlahović redovno pohađaju obuke, konferencije, simpozijume i forume u organizaciji SALTO Youth platforme, odakle crpe značajne resurse i inovativne tehnike i nastavne metode koje primjenjuju u svakodnevnom radu.

The post Profesorice SEUŠ Nikolić i Vlahović učestvovale u panelu tokom Erasmus dana first appeared on BARinfo.

Cilj projekta, koji se odvija pod pokroviteljstvom ERASMUS +  linije Kooperativnog partnerstva u stručnom obrazovanju i obukama, jeste kreiranje online platforme sa edukativnim materijalom u vidu kurseva i priručnika  koji će biti dostupni turističkoj privredi i obrazovnom sistemu kao jedan od resursa neformalnog i formalnog obrazovanja. Cjelokupni sadržaj biće preveden na svih pet jezika partnera ovog konzorcijuma (crnogorski, španski, grčki, danski i rumunski), a kao i svi drugi materijali iz linije Erasmus+,  biće besplatni. Sadržaj platforme će na transparentan način istaći kako treba razvijati tzv. pametni turizam, u nerazvijenim i/ili nedovoljno razvijenim destinacijama, koristeći se digitalizacijom i primjerima dobre prakse iz oblasti održivog, pametnog i kulturnog turizma.

Koordinator projekta je grenlandska obrazovna ustanova Niuernermik lliniarfik, a partnerske organizacije, pored SEUŠ, su: državni Univerzitet iz Temišvara, Integrisani obrazovni centar Misericordia iz Valensije, Centar za socijalno preduzetnistvo Kiklada sa grčkog ostrva Siros, Femxa centar za karijernu orijentaciju  iz Viga i Evropski preduzetnički i inovativni centar iz Burgosa. Projekat je započeo 1. decembra prošle  i trajaće do 31. marta 2026. godine.

The post SEUŠ organizovala transnacionalni projektni sastanak u Grčkoj first appeared on BARinfo.

“Uspjeli smo, u kratkom roku, da obučimo blizu 70 polaznika koji su stekli sertifikate za svaki od kurseva. Pretpostavljam da istim tempom idu i naši partneri. S obzirom da će ovaj projekat biti vidan na platformi Erasmus-a, naše škole i svih partnera, u perspektivi očekujem da se broj polaznika mjeri hiljadama, po cijeloj Evropi. Naši su kursevi posebno prijemčivi za polaznike iz regiona, a razlog je, naravno, jezik”, saopštila je za Radio Bar i Bar Info Marta Nikolić, koordinatorka projekta.

Današnjoj prezentaciji prisustvovali su predstavnici opštinskih sekretarijata, obrazovnih institucija, turističke i pomorske djelatnosti, državnih i privatnih preduzeća, medija… Nikolić je zadovoljna odzivom, a kao posebno značajno ističe prisustvo predstavnika Zavoda za zapošljavanje (ZZZCG) i jednog inostranog učesnika.

“ZZZCG je naš glavni partner i ciljna grupa, jer će nezaposlenima i te kako biti od koristi ovakav vid unaprjeđenja”, smatra Nikolić dodajući da su kursevi besplatni, kao i da je za njih jedino neophodno slobodno vrijeme.

“Posebno me raduje prisustvo Osiana Lejtona (Ossian Leighton), po vokaciji istoričara. On je već dvije godine volonter američkog Mirovnog korpusa koji je dodijeljen OŠ “Mrkojevići”, a sa kojim smo pokrenuli saradnju, jer nam mnogo znači da u nastavi engleskog jezika imamo ‘izvornog govornika’”, sa zadovoljstvom ističe Nikolić.

Poražavajući je podatak, kako naglašava naša sagovornica, što u Evropskoj uniji 43% stanovništva loše vlada digitalnim tehnologijama.

“Ovaj nam je projekat i dodijeljen sa ciljem uticaja na umanjenje tog procenta, pogotovo među odraslima, gdje se kreira određena društvena marginalizovanost, odnosno, isključenost iz digitalnih sadržaja i komunikacija”, objašnjava ona.

Nikolić dodaje da će polaznicima biti poslat link koji će se dijeliti dalje sa ciljem što većeg obuhvata.

Ajli Jadadić, administratorki Omladinskog kluba Bar izuzetno je korisna aplikacija za sticanje digitalnih vještina. Pronašla je, kaže, mnogo stvari na koje ranije nije obraćala pažnju, a pogotovo joj interesantna bezbjednost na Internetu, sadržana u Kursu 1.

“Digitalizuj sve” projekat će razviti digitalne vještine kod odraslih učenika bez digitalnih kompetencija ili kojima je ona na niskom nivou, a u cilju poboljšanja prilika za kvalitetnije obrazovanje i život uopšte, kao i dobijanje sertifikata u Evropskom okviru.

The post Koristan projekat sa ciljem pospješivanja digitalnih vještina first appeared on BARinfo.

Prijave za ovo takmičenje su trajale do osmog aprila, kada je, među više od 150 prijavljenih, odabrano 10 najboljih timova. Ovi timovi su od 15-17. aprila učestvovali na radionici u hotelu „Palas“, u Petrovcu, gdje su radili na razvoju svojih ideja, koje su trećeg dana radionice, predstavili stručnom žiriju. Žiri je među pet najboljih i najperspektivnijih svrstao i tim SEUŠ-a koji je učestvovao pod imenom „Maslinari“.

„Generation Unlimited je globalno partnerstvo između privatnog sektora, vlada, internacionalnih i lokalnih organizacija, sa jedne, i mladih ljudi, sa druge strane, koje želi da identifikuje i omogući najbolja rješenja za tri velika izazova današnjice – da svaka mlada osoba bude u školi, da ima mogućnost da uči i bude dio nekog treninga i da bude zapošljena do 2030. godine“, kazala je ispred Tima za projekte i međunarodnu saradnju nastavnica Jelena Vlahović.

Ona je istakla da u naredna tri mjeseca, „Maslinari“ imaju zadatak da projekat razviju i učine ga vidljivim.

„Nakon isteka ovog razvojnog perioda, slijedi naredna faza – nacionalno takmičenje, gdje će biti odabrana dva tima, koja će predstavljati Crnu Goru na internacionalnom takmičenju. Na njemu će učestvovati ekipe iz više od 35 zemalja svijeta, a pobjednički timovi će kao nagradu za dalje razvijanje projekta, dobiti novčana sredstva u iznosu koji će biti određen prema potencijalnim uticajima projekta, potrebama projekta za finansiranjem i drugim važnim kriterijumima“, zaključila je Vlahović.

The post Učenici SEUŠ ušli u TOP 5 Generation Unlimited imaGen Ventures izazova za mlade first appeared on BARinfo.