Ovaj ekološki projekat uspješno je realizovala NVO „Svetionik“ Bar, uz podršku Eko-fonda i Ministarstva ekologije, održivog razvoja i razvoja sjevera. Glavni cilj bio je podizanje svijesti djece i mladih o štetnosti plastičnih kesa i suštinskoj važnosti očuvanja životne sredine.

Kroz dinamične edukativne radionice, kreativno stvaralaštvo i ekološke akcije čišćenja, najmlađi su dobili priliku da na praktičan, zanimljiv i njima blizak način nauče kako da razviju odgovorniji odnos prema prirodi.

Ova plemenita inicijativa okupila je brojne škole, vrtiće, nastavnike, vaspitače i djecu. Svaka ustanova je utkala svoj doprinos u zajedničku, snažnu poruku: manje plastičnih kesa, više brige za prirodu!

Sve aktivnosti su sprovedene u bliskoj saradnji sa obrazovnim institucijama i lokalnom zajednicom, dok je završni događaj poslužio kao idealna platforma za predstavljanje postignutih rezultata i otvaranje izložbe maštovitih dječjih radova.

U projektu su učestvovale osnovne škole: „Jovan Tomašević“, „Đerđ Kastrioti Skenderbeg“, „Mrkojevići“, „Blažo Jokov Orlandić“, „Jugoslavija“,  „Kekec“, privatne predškolske ustanove: „Svetionik“ (eko vrtić), „Mala bajka“, „Kreativna čarolija“ iz Tivta i „Čarli Čaplin“ iz Podgorice, kao i  obrazovno-razvojni centar „Kefalogiko“.

Na samom početku, prisutne je pozdravila Ivana Durutović, direktorica NVO „Svetionik“ Bar.

Nakon uvodne riječi, Sanja Mitrović je detaljno predstavila cjelokupan tok projekta, realizovane aktivnosti i ključne poruke koje su proizašle iz intenzivnog rada sa djecom.

Stručni osvrt na važnost ranog razvoja ekološke svijesti iznijela je profesorica biologije Mirjana Vučinić.

O dragocjenom iskustvu iz školske klupe, radu sa učenicima i metodama kroz koje su djeca usvajala ekološke poruke, govorila je učiteljica Snežana Turković.

Tokom bogatog programa, učenici su ponosno predstavili platnene cegere koje su sami izrađivali, čitali ekološke poruke ispisane na njima, izveli horsku pjesmu posvećenu zaštiti životne sredine i autorske eseje o štetnosti plastičnih kesa.

Posebno emotivan dio programa bio je posvećen dječjem glasu i talentu. Učenik OŠ „Jugoslavija“, Jakša Raković, recitovao je ekološku pjesmu.

Alen Babaić iz OŠ „Blažo Jokov Orlandić“ na harmonici je virtuozno izveo dvije kompozicije i oduševio prisutne.

Zvanični dio programa zaokružen je otvaranjem izložbe radova, kroz koju su djeca na vizuelno kreativan način prikazala svoju viziju očuvanja prirode i ličnu odgovornost prema prostoru u kojem žive.

Značajan doprinos uspješnoj realizaciji projekta i očuvanju uspomena sa završnog događaja dao je fotograf Sergej Zabijako, koji je objektivom zabilježio najljepše trenutke ove manifestacije.

Iz NVO „Svetionik“ Bar sa ponosom su istakli da je projekat dokazao da djeca izuzetno brzo usvajaju i prepoznaju važnost očuvanja životne sredine kada im se ta tema približi kroz igru, otvoren razgovor, crtanje i konkretno djelovanje na terenu.

“Projekat „#BezkesaChallenge“ šalje trajnu opomenu i podsjetnik da svaka velika promjena počinje malim, svakodnevnim izborom, da ponesemo ceger, odbijemo plastičnu kesu i ličnim primjerom dokažemo da briga o planeti počinje upravo od nas. Zato, sačuvajmo zajedno našu planetu za generacije koje dolaze“, poručili su organizatori na kraju događaja priređenog u Evropskoj kući Bar.

The post Sa završnog događaja projekta BezkesaChallenge djeca poslala poruku o zaštiti prirode first appeared on BARinfo.

RB/BI: NVU Check in definisano je kao neprofitno, strukovno i dobrovoljno udruženje. Djelokrug rada nije samo Bar, već i cijela Crna Gora. Koji su primarni ciljevi vašeg udruženja?

Sanja Mitrović

Mitrović: Naše udruženje je osnovano upravo sa idejom da aktivno doprinese razvoju privredne zajednice i prije svega, pomogne mikro i malim preduzećima i preduzetnicima. Bar je uvijek bio prepoznat kao grad privrede i ima velike potencijale – imamo luku, saobraćaj, turizam, mala i srednja preduzeća. Upravo u takvom okruženju rodila se ideja za organizacijom koja će povezati znanje, praksu, ljude i nuditi konkretna rješenja, a ne samo teoriju. Check in je neprofitno udruženje, koje želi da bude partner privrednoj zajednici. Naša uloga nije da zamijenimo institucije, već da budemo podrška kroz edukacije, dijalog, umrežavanje i otvaranje prostora za saradnju. Ono što želim da naglasim jeste da razvoj privrede počinje od ljudi, znanja i pristupa pravim informacijama, što je izuzetno važno za one koji nemaju dovoljno resursa. Svjesni smo toga, pogotovo kada govorimo o mikro i malim preduzećima, da je najčešće zaposleno jedno do dvoje i nemaju kapaciteta i resursa da mogu da unaprijede svoje poslovanje, jer su fokusirani na funkcionisanje biznisa i nedostaju im informacije i znanje o onome što se dešava u privredi. Iz tog razloga, naša inicijativa je bila da uvežemo privredu, pružimo ono što im najviše nedostaje, a to su informacije i znanje. Mi Bar vidimo kao grad privrede, mjesto gdje se pokreću ideje i inicijative, udružuje privreda i sa zajedničkim inicijativama pokreću određene aktivnosti.

RB/BI: Krajem novembra ste organizovali konferenciju Check in, na kojoj ste okupili relevantne domaće i regionalne sagovornike. Bilo je riječi o digitalnoj transformaciji, start ap preduzetništvu, savremenim trendovima u bankarstvu i telekomunikacijama, održivom turizmu, ekologiji i obrazovanju. Šta je ste željeli da pokrenete organizovanjem konferencije?

Anita Radulović

Radulović: Primarno je bilo umrežavanje privrede, institucija, donosilaca odluka i velikih privrednih društava. Ambiciozno smo postavili panele, bilo ih je osam, širok spektar ideja, četrdesetak govornika, dobri moderatori, koji su bili više vezani za praksu. Odabrali smo da to budu ljudi koji su i nosioci biznisa, odnosno neko ko je direktno uključen. Bilo je vrlo interesantno, ušlo se i u neke stvari o privredi, o kojima nikad nemamo priliku da javno govorimo. Osim panela Investicije, koji je privukao najveću pažnju i na kome je učestvovao i predsjednik Opštine Dušan Raičević, na kome smo pričali o potencijalima i razvojnim efektima u Baru, posebno me se dojmio panel Edukacije. Govorili su predstavnici Ekonomskog fakulteta, UDG-a, nevladinog sektora. Tu je istaknuto koliko je bitna edukacija mladih ljudi, ali i konstantna edukacija preduzetnika. Edukacijama namjeravamo da otvorimo vrata, da prenesemo sve što vidimo kao probleme svakodnevice, da svi – preduzetnici, startapovi, mikro biznisi, čak i srednja pravna lica znaju da nisu jedini koji se sučeljavaju sa nekim stvarima, nego da smo svi tu, zajedno. Na panelu Bankarstvo govorilo se o mogućnostima finansiranja i svemu što je bolna tačka privrede. Jedan od najposjećenijih je bio panel za startapove, gdje su mladi ljudi prikazali kako su razvili svoje biznise. Taj panel je trajao duže od planiranog vremena, jer je bilo toliko pitanja. Kritična tačka jeste ta, kad ljudi kreću u biznis, da oni nemaju dovoljno informacija i često tokom prve godine najviše vremena gube jureći informacije, odnosno kako nešto da urade, a oko tih koraka je neko mogao malo da im pomogne, u smislu sistematizovanja informacija radi lakšeg rada. Konferencija je bila cjelodnevna, okupila je veliki broj privrednika. Posebno nam je drago da je tu bilo predstavnika različitih sektora, da je spontano dolazilo do umrežavanja. Pokazali smo da Bar može da se uzdigne i imamo jako dobre efekte kod velikih kompanija, koje su došle kao učesnici, ova konferencija je napravila jednu višu ljestvicu u svemu što će se raditi u Crnoj Gori.

RB/BI: Srđane, Vi ćete nam nešto više kazati o besplatnim edukacijama koje su najavljene za predstavnike privrednog sektora, prvenstveno mikro i malih preduzeća.

Srđan Grgić

Grgić: Koleginice su navele ono što je simbolika naziva udruženja i konferencije – Check in – uključi se. Nama je bio cilj da uključimo kompletnu mikro privredu i lokalnu zajednicu u jedan novi poslovni eko sistem, da im sa šireg spektra informacija i edukacija svedemo na konkretne informacije, koje su im potrebne za pokretanje biznisa, za njegovo održavanje tokom prve godine rada, za nastavak i razvoj biznisa. Benefite konferencije koje sada, nakon nepunih mjesec, vidimo je to što dobijamo informacije sa terena, iz tog networkinga, su poslovne saradnje koje se sada dešavaju, saradnje između bankarskog sektora i preduzeća, koje nisu bile prije, što je i bio cilj. Sada nam je cilj da dio panelista iz privrede, koji su učestvovali na konferenciji, dovedemo da pruže edukacije, ne samo početnicima i startapovima, već i razvijenijim firmama, jer znanja nikad nije dosta. Mislimo da možemo da dovedemo lidere iz različitih branši, da pruže dodatno znanje i dodatne, svjetske prakse našim privrednicima, što će, ubijeđeni smo, dugoročno pospješiti razvoj grada i razvoj privrede u njemu.

RB/BI: Zalažete se za saradnju između privrednog sektora, akademske zajednice i državnih institucija?

Grgić: Upravo tako. Ono što nam je želja je da sve, žanrovski rečeno, sjednemo za jedan sto, kako bi razmijenili iskustva, prakse, konkretne informacije, da se lakše tumače zakoni i prakse, da se ljudima pojednostavi poslovni ambijent i da lakše mogu da održe firme. Ono što smo čuli ranije je da dosta početnika u biznisu u prvih godinu strada – ili od birokratije ili od poslovnih praksi koje su im nepoznanice, u krajnjem, od neznanja. Ono što mi želimo da im damo je početno znanje, za usavršavanje, a i onima koji smatraju da su već usavršeni. Vjerujte, ima dosta toga što mogu da nauče od drugih. Naš cilj je razmjena iskustava i pospješavanje edukacije privrede u Baru.

RB/BI: Značajan je i psihološki momenat, jer mladi ljudi koji počinju svoj biznis, makar nisu sami.   

Radulović: Dodala bih i da smo već ove godine uveli praksu nagrađivanja pojedinaca koji su dali poseban doprinos razvoju našeg grada. Tom prilikom prepoznali smo dvije profesorice iz Srednje ekonomsko-ugostiteljske škole, Snežanu Kerndl i Ivanu Perović. Njihova posvećenost i stručan rad rezultirali su time da su tri djevojčice uspješno pripremljene i usmjerene ka pobjedi na takmičenju, čime su po prvi put predstavljale Crnu Goru u Briselu.

To je bio veliki iskorak ne samo za Bar, već i za cijelu Crnu Goru, posebno imajući u vidu da su u pitanju djevojčice. Kao finalistkinje i predstavnice naše zemlje, učestvovale su na međunarodnom forumu „Women and Girls in STEM“, održanom 15. i 16. oktobra u Briselu, u okviru događaja EIT Education and Skills Days.

Check-in konferencija im je ovom prilikom uručila zahvalnice i novčanu nagradu, kao znak priznanja za izuzetan doprinos. Važno je naglasiti da odgovornost ne leži samo na obrazovnim ustanovama – svi moramo biti uključeni. Jer svako dijete, ukoliko mu se pruži prilika, može ostvariti uspjeh svjetskog nivoa.

The post NVU Check in u misiji stvaranja boljeg poslovnog ambijenta u Baru i Crnoj Gori first appeared on BARinfo.

Učesnicima se obratila Sanja Mitrović, sekretarka Sekreterijata za lokalni ekonomski razvoj u Opštini Bar. Ona je istakla da je Opština Bar ostvarila dobru komunikaciju i saradnju sa Institutom za standardizaciju Crne Gore. Objasnila je da su dogovorili niz aktivnosti kada je u pitanju informisanje lokalnih privrednika o uvođenju standarda na lokalnom nivou.

„Ono što je veoma značajno, kada govorimo o standardima je bezbjednost usluga i proizvoda koji se plasiraju na tržište. Upravo to nam je i cilj – da pomognemo svima da standardizuju proizvode i usluge, da uvedu međunarodne standarde u njihovo poslovanje, jer onda ne postoje granice i mogu mnogo šire da plasiraju svoje proizvode i usluge“, objasnila je Mitrović.

Direktor Instituta za standardizaciju Crne Gore, Zoran Glomazić, kazao je da Institut za standardizaciju Crne Gore, pored osnovne djelatnosti koja se sastoji od pripreme, donošenja, preispitivanja i povlačenja crnogorskih standarda, već duže vremena kao prioritet u radu ima i popularizaciju standarda u cilju unapređenja poslovnih performansi kod mikro, malih i srednjih preduzeća.

„U cilju približavanja ove problematike što većem broju korisnika izradili smo dokument pod nazivom ’Vodič kroz principe QMS-a za mikro, mala i srednja preduzeća u Crnoj Gori’, koji možete pronaći na našem zvaničnom sajtu“, naglasio je Glomazić.

On je istakao da uvođenjem standarda, preduzeća mogu jasno definisati procese, standarde i procedure, što rezultira kvalitetnijim proizvodima i uslugama, kao i da usklađivanje sa standardima omogućava mikro, malim i srednjim preduzećima da budu konkurentna na tržištu.

U ime Instituta za standardizaciju Crne Gore na seminaru je govorila i Marina Jevrić, koja se zahvalila Opštini Bar na podršci i pomoći u organizaciji. Prema njenim riječima ovaj dogadjaj ima dva motiva.

„Prvi se odnosi na pružanje informacija crnogorskim preduzetnicima i privrednicima o koristima koje standardi donose mikro, malim i srednjim preduzećima, poslovnim potencijalima i prilikama koje se otvaraju MMSP koji u poslovanju primjenjuju standarde, značaju standardizacije u trgovini, uklanjanju tehničkih barijera u trgovini, predstavljanju primjera dobre prakse MMSP u Sloveniji, koji su nakon implementiranja standarda u poslovne sisteme unaprijedili svoje poslovanje.Drugi motiv je promocija samog Vodiča koji je kreiran na način da se preduzetnicima u Crnoj Gori prezentuje ’Sistem upravljanja kvalitetom’, kazala je Jevrić.

Ona je istakla da ne treba zanemariti ni činjenicu postojanja i drugih privrednih aktivnosti, ali i da je otvorenost crnogorskog tržišta i privlačnost ukupnog privrednog ambijenta doprinijela da u Crnoj Gori imamo sve veće prisustvo inostranih kompanija, koje svojim biznis aktivnostima uspostavljaju nove poslovne standarde zbog čega preduzeća moraju uvoditi standarde da bi izdržali konkurentske izazove na na domaćem tržištu. U Crnoj Gori je trenutno aktivno/registrovano 31216 privrednih društava čiji su osnivači strana pravna ili fizička lica.

Posebnu pažnju privukla je Emilia Bratož, ekspert na području standardizacije i tehničke legislative na evropskom nivou za prihvatanje što više legislative i standarda, da bi se to primjenilo kod proizvodnje tehničkih proizvoda i usluga, da bi se koristili i prodavali na unutrašnjem evropskom tržištu. Ona je danas govorila malo više o tome kakvi su zahtjevi stavljanje na unutrašnje tržište tehničko zahtjevnih proizvoda koje se označavaju sa CE znakom, a dotakla se i usluga na području turizma, pripreme nekih prehrambenih proizvoda, a na kraju je istakla i nekoliko zaključaka o upotrebi mikro, malim i srednjim preduzećima.

The post Uloga i značaj standardizacije u funkciji mikro, malih i srednjih preduzeća u hotelu Princess first appeared on BARinfo.

Podržano je 50 biznis ideja i planova za uspostavljanje odnosno unaprjeđenje poslovanja. Vrijednost podrške iznosi 270.000 eura i najveća je do sada što dokazuje da Opština Bar pažljivo osluškuje potrebe građana i aktivno preduzima mjere na poboljšanju biznis ambijenta u opštini iz godine u godinu.

“Opština Bar je, zaključno sa ovim Javnim pozivom, u prethodnom petogodišnjem periodu kumulativno plasirala gotovo 1.100.000 eura bespovratnih grantova za podršku razvoju preduzetništva i ženskog preduzetništva, potvrđujući na taj način da je sistemsko unaprijeđenje uslova za bavljenje preduzetništvom jedan od najznačajnih prioriteta lokalne uprave, koji se temelji na ideji da mali i srednji biznisi, podstičući inovacije, doprinose opštem ekonomskom rastu i razvoju lokalne ekonomije”, istakao je predsjednik Raičević.

Radi se o podršci u širokom spektru privrednih aktivnosti koje će značajno uticati na poboljšanje i diversifikaciju onoga što Bar može da ponudi tržištu. Riječ je o unaprjeđenju poljoprivredne proizvodnje, turističkih ponuda, uslužnih djelatnosti, zdravstvenih usluga, ali i brojnih drugih privrednih aktivnosti za čiji razvoj postoji veliki prostor i Opština Bar iz godine u godinu sve više radi na kreiranju boljeg ambijenta za razvoj mikro, malih i srednjih preduzeća.

Potpredsjednica Opštine, Tanja Spičanović je kazala da vjeruje da će preduzetnici biti velika podrška jedni drugima i da mogu biti dobra lekcija onima koji žele da se upuste u preduzetničke vode te da će u Opštini Bar uvijek imati prijatelja i ispruženu ruku.

Sekretarka za lokalni ekonomski razvoj, Sanja Mitrović je istakla da se na ovome ne završava podrška Opštine Bar i uputila molbu preduzetnicima da probleme sa kojima se suočavaju na tržištu ne rješavaju sami već zajedno sa lokalnom upravom i nadležnim sekretarijatom koji je tu upravo da pruži sve odgovore, savjete i podršku privrednicima kako bi zajednički postigli uspjeh.

Dobitnici granta su posebno istakli zahvalnost lokalnoj upravi na otvorenosti za saradnju sa njima kao i činjenicu da se aktivno ulažu napori u zajedničko prevazilaženje prepreka sa kojima se suočavaju budući da je to od velike pomoći naročito onima koji tek započinju svoj biznis.

Posebno treba istaći da je Budžetom za 2024. godinu, Opština Bar opredijelila čak 400.000 eura za podršku preduzetništvu kao i 100.000 eura ženskom preduzetništvu što predstavlja značajno uvećanje u odnosu na tekuću godinu.

The post Opština Bar u proteklih pet godina podržala preduzetništvo sa preko milion eura first appeared on BARinfo.

„Na poziv gradonačelnika Opštine Muratpaša, Ümita Uysala, ovom značajnom događaju koji se održavao u okviru proslave 100 godina od osnivanja Turske republike, u ime Opštine Bar prisustvovale su potpredsjednica, mr Tanja Spičanović, sekretarka Sekretarijata za lokalni ekonomski razvoj, Sanja Mitrović i rukovoditeljka odjeljenja za preduzetništvo, Jelena Vučeraković.

Misija ‘Kaleiçi Old Town Festival’-a, koji simbolizuje mir, prijateljstvo i bratstvo, ogleda se u okupljanju gradova sa bogatom istorijskom i kulturnom baštinom i njihovom povezivanju u jedinstven kulturni mozaik, podstičući istovrememo odnose solidarnosti i saradnje.

Tokom festivala svi učesnici bili su u prilici da upoznaju istorijske osobenosti, tradiciju i običaje drevnih gradova, te kulturni milje Antalije i svijeta. Pored toga, ovo je bila prilika i za razmjenu aktuelnih iskustava i praksi iz domena upravljanja, održivog lokalnog ekonomskog razvoja i odgovornih socijalnih politika. Posebna pažnja poklonjena je lokalnim praksama iz domena ženskog preduzetništva i afirmacije potencijala žena u ruralnim sredinama kroz proizvodnju i plasman autentičnih proizvoda.

Osim niza muzičkih i zabavnih sadržaja, centralni događaj Festivala bio je ‘Kaleiçi forum’ održan u Kulturnom centru Türkan Şoray na temu ‘Participativno upravljanje kulturnom baštinom u živim drevnim gradovima’. Ovaj model upravljanja na nivou lokalnih uprava, čija primjena je posebno omogućena u uslovima razvoja savremenih tehnologija i digitalizacije, prepoznat je kao prilika da se javnosti objasni privlačnost i odgovornost prema kulturnom nasljeđu. Na forumu je predstavljen i koncept koji podrazumijeva da lokaliteti istorijskog i kulturnog nasljeđa partnerskih gradova dobiju veći udio u turističkom predstavljanju i privuku pažnju posjetilaca. 

Učesnici festivala potpisali su u Murtpašiju Deklaraciju kojom prihvataju obavezu očuvanja istorijskog i kulturnog nasljeđa i spomen obilježja i njihovo prenošenje budućim generacijama na održiv način kao građansko pravo“, navode iz barske lokalne uprave.

The post Delegacija Opštine Bar na osmom Međunarodnom festivalu starog grada Kaleiči first appeared on BARinfo.

Dokumenti u vezi sa podsticajnim mjerama za razvoj preduzeništva usvojeni su u oktobru prije dvije godine, a već u novembru te 2019-te, Sekretarijat je objavio prve javne pozive i konkurse. Inventivna i entuzijastična resorna sekretarka Sanja Mitrović, kaže da je pravo vrijeme da se sumiraju rezultati i sagleda koliko su efekata dali programi u koje je njihov tim izuzetno vjerovao, procijenivši da Opština Bar treba da ulaže i stimuliše ih u smislu davanja prilike preduzetnicima da   biznis ideje sprovedu u djelo.

“Kada govorimo o programima koje je plasirala Opština Bar, radi se o Programu razvoja preduzetništva i Odluci o razvoju ženskog preduzetništva. Oni uključuju dvije efikasne mjere- bespovratna sredstva koja se dodjeljuju kandidatima koji žele da unaprijede poslovanje, onima koji namjeravaju da započnu sopstveni biznis, a obezbijedili smo i ne manje značajnu, nefinansijsku podršku. Jako smo ponosni na ove projekte. Svjesni smo da kada neko započinje biznis, do sredstava veoma teško dolazi. Dobra okolnost je i što su programi koncipirani na način da uslovi za apliciranje zaista nijesu komplikovani. Nefinansijsku podršku realizujemo preko Business Start up Centra, a vrata Sekretarijata za privredu su širom otvorena za pomoć na putu ka novim poslovnim poduhvatima”, objašnjava Mitrović. Ona podvlači da je tim u lokalnoj upravi, rukovođen činjenicom da se ekonomija većih i moćnih evropskih država bazira upravo na malim biznisima, procijenio da je Bar idealan grad koji može da razvije ovakav vid podrške.

Po javnim pozivima i konkursima mogu da konkurišu dvije grupe- oni koji žele da ideju realizuju, ali nemaju sredstava i oni kojima je potrebna nefinansijska pomoć. Procedura je veoma jednostavna. Kada se objavi Javni poziv (koji traje 30 ili 45 dana, u zavisnosti da li je riječ o preduzetništvu ili ženskom preduzetništvu), oni koji započinju bizis, treba da dostave ličnu kartu, a uslov je da im je mjesto prebivališta Bar i da imaju biznis plan.

“Kada smo kreirali ove programe, vrlo nam je bilo značajno da ti ljudi ne moraju da unajme nekoga da bi im napisao biznis plan, već da ideju koja im je u glavi bukvalno ‘stave na papir’. I forma biznis plana je izuzetno jednostavna. Rukovodili smo se tim da procedura bude pristupačna i, recimo, mladoj osobi koja je završila fakultet, želi da započne biznis, a nema sredstava i mogućnosti da napravi biznis plan. Uzeću i primjer domaćica koje su godinama bile kod kuće, podizale djecu, a sada žele da izađu na tržište… Trudili smo se da se i one vrlo lako mogu snaći. Kada govorimo o onima koji su već na tržištu (nije nam bio cilj da podržimo samo Start up-ove) željeli smo da pružimo ruku zajedničkog preuzimanja rizika. Pored biznis plana i dokumentacije potrebne prilikom dokazivanja registracije u Centralnom registru privrednih subjekata, zainteresovani treba da dostave i svoj finansijski izvještaj, kako bismo ostvarili uvid u njihovo poslovanje tokom prethodnih godina. Najvažniji indikator i kada su u pitanju početnici, ali i oni koji već imaju razvijen biznis, jeste smanjenje nezaposlenosti. Dakle, osnovna intencija je da se oni koji započinju biznis samozapošljavaju, a oni koji žele da razviju biznis zapošljavaju novu radnu snagu”, navodi Mitrović.

Programom su se, kaže, trudili da unaprijede sve segmente koji mogu doprinijeti razvoju biznisa, ispune indikatore kojima Opština pravda plasiranje sredstava, a svima koji započinju biznis pružanjem finnansijske, mentorske podrške, makar u prvoj godini omoguće da budu relaksirani, jer, rizik je zajednički. Upravo činjenica da preuzimati rizik i dati bespovratna sredstva na samom početku nečijeg poslovanja,  definitivno pokazuje da Opština Bar u svim sugrađanima vidi partnere.

Govoreći o vremenu kada je Opština Bar prvo predložila dokumente u vezi sa podrškom preduzetništvu, pa ih potom usvojila na Skupštini, Mitrović se prisjeća da je u tom trenutku postojala sumnja i od strane pojedinih odbornika da li će procedura biti valjano ispoštovana.

“Dokazali smo da je moguće. U novembru je formirana komisija, objavili smo javne pozive, dodijelili finansijska sredstva, obezbijedili i nefinansijsku pomoć. Prve godine je interesovanje bilo zaista veliko, a izuzetno smo ponosni što smo tada plasirali po deset hiljada eura. Svi oni su opstali i danas su jako uspješni i na način da ne reprezentuju isključivo naš grad, već i Crnu Goru, pošto proizvode i usluge plasiraju i van granica. Prošle godine, kada smo se susreli sa pandemijom, znali smo da će postojati veliki rizik od gašenja mnogih preduzeća. Ipak, interesovanje je takođe bilo ogromno, pa je Komisija odlučila da iznos sredstava smanji na pet hiljada eura. Nastavili smo i ove godine, a broj onih koji žele podršku Opštine Bar neprestano raste. Ulili smo povjerenje građanima, pokazali da se ne radi o pukoj dodjeli novca, već smo im konkretnim djelovanjem i podrškom na usluzi tokom kompletne realizacije biznis plana. Sa kolegama često komentarišem da smo nekada možda i dosadni, jer dobitnike grantova stalno zovemo, a sve sa ciljem da pratimo da se ne desi da propuste neku aktivnost. Gradimo sa njima partnerski odnos i otvorenost od samog početka, pa i nakon isteka godine (koliko traje ugovor)”, objašnjava Mitrović.

Upravo zato što svi akteri uključeni u ovu priču pomno prate korake i postupak, nije se desilo da komisija formirana, kako sa ciljem odobrenja sredstava za razvoj preduzetništva, tako i praćenja da li se plan na osnovu kojeg su sredstva raspodijeljena realizuje i taj novac namjenski troši, dođe u situaciju da procijeni da neko od korisnika nije zadovoljio ili se jednostavno nije snašao u biznis priči za koju je računao da će mu donijeti profit.

“Izvještaji za 2019. godinu su posredstvom SO Bar plasirani javnosti i usvojeni su kao uspješne preduzetničke priče. U prilog tome svjedoči činjenica da nijesno imali nijednu čak ni sumnju u pogledu namjenskog trošenja sredstava. Vrlo brzo će se u skupštinskoj procedure naći i izvještaj za prošlu godinu. Ugovorima su definisani prava i obaveze i ukoliko bi se došlo do nepovoljne situacije, ima načina da se tome stane na put. O tome ne bih govorila, jer niti jedan biznis plan nam nije donio bilo kakav problem. Iako se procedura prati, prema korisnicima smo vrlo fleksibilni, svjesni da je godina, za bilo kakvo planiranje na tržištu, dug period. Može se desiti da su, recimo planirali kupovinu određene opreme, a da se u toku realizacije i implementacije projekta uvidi da ta ona i nije adekvatna za sadašnji trenutak, te da bi, možda, bolje bilo da kupe neku drugu. Bili smo otvoreni i odobravali i takve poteze”, zadovoljna je sekretarka.

Trbalo je da prođe određeno vrijeme da bi kod budućih preduzetnika probudili kreativnost i inovativnost. S tim u vezi, podcrtava Mitrović, i za one koji se u budućnosti odluče da pokrenu sopstveni biznis, važno je da, prije pisanja i odobrenja biznis plana, obave razgovor sa nadležnima u Sekretarijatu. Organizuju i Info dane kojima prisustvuju članovi komisije. Insistiraju da podnosioci zahtjeva detaljno razrade plan, preciziraju šta je to po čemu će se konkretan proizvod ili usluga razlikovati od onih koji već postoje na tržištu. Cilj je da od budućih preduzetnika “izvuku” maksimum, pa se, kada govorimo o inovativnosti i kreativnosti, vrlo vodi računa da upravo tim parametrima obiluje svaki segment plana. 

Bar je prva crnogorska opština koja je finansijski podržala i razvoj ženskog preduzetništva. Jasno je da je značaj podrške ženama veliki, jer su one po svojoj prirodi kreativne, vrijedne, odgovorne. Opština Bar se rukovodila upravo time, kada je procijenila da je neophodno ozbiljno raditi na ekonomskom osnaživanju žena, njihovoj emancipaciji, iskoristiti njihov preduzetnički potencijal i podržati njihovu finansijsku nezavisnost… Baranke su, kako sa neskrivenim ponosom ističe Mitrović, itekako opravdale očekivanja.

“Znali smo da će žene da budu apsolutni lideri u preduzetništvu, jer kada žena odluči da uđe u biznis, ona je nezaustavljiva. Usudiću se da iznesem i lični stav- žene bilo kakvu odluku u životu da donesu, iza nje stoji temeljno, dugo razmišljanje, promišljanje o posljedicama… Sve to, jer moraju biti odgovorne i kao majke, supruge… Žena kada odluči da uđe u biznis, ona će u toj priči opstati. U to su nas ubijedile i cifre- tokom protekle tri godine podržali smo ukupno 92 biznis plana, a 65 nosilaca biznisa su žene. To je 67%. Kada smo na početku razgovarali I pokušavali da napravimo projekciju, nadali smo se da će one biti polovina od ukupnog broja. Svjesne koliko je biznis teško započeti, zahvalne su na podršci Opštini Bar i opravdale su sva očekivanja”, decidna je Mitrović. U prilog tome svjedoči i podatak da je na skorašnjoj prezentaciji ovih programa na susretu predstavnika privredenih komora Makedonije i Crne Gore, kada se govorilo o preduzetništvu, Opština Bar prepoznata kao primjer najbolje prakse…

“Navešću primjer jedne uspješne preduzetnice koja se odlučila da živi na selu, gdje proizvodi nešto potpuno atipično- sok od ruža. Taj proizvod je nedavno imao prezentaciju čak i na Svjetskoj izložbi EXPO u Dubaiju. Želim da pohvalim i primjer naše preduzetnice koja svoj proizvod plasira čak do dalekih Australije i Amerike. Riječ je o časopisu u kome se nalaze recepti za torte i kolače. Imamo i dosta uspješnih preduzetničkih priča kreiranih od strane žena koje su dugo godina bile nezaposlene”, kaže Mitrović. 

Sekretarka potencira na značaju komunikacije sa građanima, pa je to bio i razlog što se na usvajanje novih planova čekalo do oktobra. Upravo su od njih , kaže, dobijali impute šta je na tržištu potrebno i šta bi valjalo prepoznati kao dobru ideju i projekat. U razgovoru su shvatili da je nedostatak početnog kapitala najveći “kamen spoticanja” za započinjanje biznisa.

“U 2020. godini smo, zbog situacije sa koronavirusom, prepoznali da određeni biznisi ipak nemaju uspješnost kakav je to ranije bio slučaj. Uvidjeli smo da je digitalizacija nešto što može doprinijeti opstanku biznisa. Osim toga, značajni su i biznisi koji se tiču socijalnog preduzetništva. U 2021. godini smo podržali otvaranje vešeraja gdje su zapošljene osobe sa invaliditetom, koje spadaju u kategoriju teže zapošljivih lica. Praksa pokazuje da te oni kada dobiju podršku, voljom i posvećenošću mogu da budu svijetao primjer svima. Pratimo situaciju na tržištu. Nastojali smo da uvažimo i mlade ljude koji žele da razvijaju biznis. Uradili smo to i dodjelom podsticajnih bodova prilikom evaluacije samih biznisa, gdje su dobijali sto posto traženih sredstava. Kreirali smo i dodatni program koji se tiče podrške preduzetništvu mladih u poljoprivredi. Uočili smo da veliki broj njih želi da unaprijedi poslovanje i u tom segmentu. Poziv je završen i imamo dva dobitnika ovih sredstava sa kojima će je predsjednik Opštine Bar uskoro potpisati ugovore. Mladi nemaju iskustvo, ali posjeduju izuzetno veliku energiju. Upravo to je potrebno, jer na početku razvoja biznisa neophodan je ogroman rad i trud. Prvih tri godine nema odmora”, poručuje sekretarka.

Na putu razvoja biznisa i preduzetništva veliku pomoć Opština Bar ima  od Business Start Up centra, koji organizuje obuke namijenjene prvenstveno mladim ljudima koji žele da se oprobaju u toj sferi. Opšte je poznato da su sproveli niz kvalitetnih, kreativnih i korisnih edukacija, sa ciljem da polaznici obuka steknu poslovna znanja, kompetencije i vještine neophodne za uspjeh.

“Business Start up Centar smo prepoznali kao dragocjenog partnera. U 2019. godini su realizovane izuzetno kvalitetne edukacije, tokom kojih su polaznike obučavali kako da napišu biznis plan, prilikom implementacije naučili su kako plasirati svoj proizvod, na koji način organizovati marketing prezentacije, promocije… Nažalost, u 2020-oj smo morali da napravimo pauzu, a ove godine razmišljamo da ponovo započnemo sa tim vidom edukacije”, kaže Mitrović. Velika je pomoć i pravnog subjekta, knjigovodstvene agencije RACC doo, koja je prepoznala partnersku ruku opštine prema građanima, pa korisnicima pružaju besplatne knjigovodstvene usluge prilikom započinjanja biznisa. Lijep gest je što su start-apovi jednu godinu od te agencije dobijali besplatnu pomoć. Njihov primjer može da posluži kao izvrsna poruka kako lokalna zajednica može pomoći da se prevaziđe kriza u teškom vremenu kada ljudi ostaju bez posla.

Ekonomista po struci sa višegodišnjim iskustvom i zapaženim rezultatima, Sanja Mitrović je itekako pozvana da da preporuku kojim djelatnostima se u ovom momentu treba okrenuti, predoči na koje segmente poslovanja je ekonomska kriza ostavila najmanje traga i koja su to vrata na tržištu rada, ipak, ostala odškrinuta za inovativne ideje.

“Da ste me to pitali prošle godine, ostala bih nijema. Tada su svi bili zanijemili. Međutim, sada su se iskristalisale neke ideje. Digitalne tehnologije su najvažnije i sve veći broj privrednika se njima okreće. Osim toga tu su uvijek aktuelne usluge, pa je to i razlog zašto smo u sklopu podrške preduzetništvu formirali i održavamo segment poljoprivrede, koji je definitivno uvijek popularan. Po atraktivnosti ne zaostaje ni proizvodnja autentičnih proizvoda… S tim u vezi fokus treba staviti na sekundarne sirovine i plasiranje proizvoda poput paštete od maslinovog ploda, već pomenutog soka od ruže, kao i drugih napitaka… Ta priča ne gubi na atraktivnosti. Čini mi se da se u posljednje vrijeme mladi sve više okreću valorizaciji očevine, đedovine, njihovih neobrađenih imanja koja mogu donijeti profit ako na pravi način, promišljeno, iskoriste te resurse. Mi im dajemo deset hiljada eura za započinjanje biznisa, uz mentorstvo koje je, kao nefinansijski segment, takođe veoma značajno. Segment za koji takođe smatram da je veoma značajan, je program za podršku zanatlijama, jer vraćanje starim vrijednostima može da doprinese kako turističkom, tako i privredom razoju grada. Kreirali smo program, objavljen je poziv, imamo kandidate i očekujem uskoro potpisivanje ugovora”, preporuka je sekretarke za privredu.

Sekretarijat ima tri segmenta: turizam i privredu, poljoprivredu i preduzetništvo. Tokom sezone naročito su aktivni po pitanju privremenih objekata, kada se trude da svi dobiju neophodna odobrenja kako bi mogli obavljati djelatnost. Od posljednjih dobrih rezultata izdvaja se uspješan nastup koji su barski poljoprivrednici imali pod pokroviteljstvom Opštine, na sajmu “Najbolje iz Crne Gore” u tržnom centru Delta, a proizvode su plasirali i na Jadranskom sajmu.

Rezime priče o učinkovitosti ovog resora mogao bi se svesti na konstataciju da su od formiranja Sekretarijata za privredu kao posebne, samostalne organizacione jedinice 2019. godine, na način što je predsjednik Opštine Bar, Dušan Raičević, njegovim odvajanjem od Sekretarijata finansija kreirao odluku o organizaciji i načinu rada, za svega dvije godine lokalna uprava, ali i građani izuzetno zadovoljni rezultatima.

The post Sekretarijat za privredu: Snažnom podrškom preduzetništvu ka razvoju biznisa i smanjenju nezaposlenosti first appeared on BARinfo.

Na inicijativu predsjednika opštine Bar Dušana Raičevića i Sekretarijata za privredu, na čijem je čelu Sanja Mitrović, urađena su dva značajna dokumenta koja omogućavaju raspodjelu tih sredstava.

U razgovoru za Radio Bar i Bar Info Mitrović prenosi kako je tekao kompletan proces, kojim smjernicama se vodila komisija prilikom raspodjele sredstava, šta ovakav vid pomoći vrijednim i kreativnim Baranima koji žele da razviju sopstveni biznis, u praksi podrazumijeva…

RB/BI: Šta znači i koje benefite pruža program podrške preduzetništvu i jeste li zadovoljni interesovanjem Barana?

Mitrović: Kao što ste i naveli, radi se o dva izuzetno značajna dokumenta, koja su usvojena na sjednici Skupštine opštine Bar u oktobru 2019. godine. Već u novembru smo imali formirane Komisije i objavljeni su javni poziv i javni konkurs. Dakle, Opština Bar je na samom početku svog mandata zacrtala da će jedan od prioriteta biti aktivna saradnja sa privrednicima našeg grada pružajući kontinuiranu pomoć u smislu direktnih plasiranja bespovratnih sredstava, kako onim biznisima koji namjeravaju da unaprijede svoje poslovanje tako i svima onima koji su razmišljali o započinjanju sopstvenog biznisa, ali im je problem početni kapital. Opština Bar je odgovorno pristupila realizaciji ove aktivnosti, a sve sa ciljem da podrži inovativne i razvojne ideje i da u direktnoj komunikaciji sa građanima i privrednicima ukaže da u lokalnoj upravi imaju partnera spremnog da sa njima podijeli rizike opstanka na tržištu. Ove godine su budžetom planirana sredstva za podršku preduzetništvu i poljoprivredi u ukupnom iznosu od 335.000 eura. Objavljeni su javni pozivi za podršku preduzetništvu i javni konkurs za podršku ženskom preduzetništvu. Izuzetno smo zadovoljni interesovanjem i već sada se mogu usuditi da kažem da ćemo i ove godine imati kvalitetne biznis ideje, koje će unaprijediti privrednu sliku opštine Bar. Bar je prepoznat kao grad uspješnih privrednika i Opština Bar ima odgovornost da u kontinuitetu podržava privredu našeg grada.

RB/BI: Koje uslove naši sugrađani koji apliciraju za sredstva namijenjena razvoju preduzetništva moraju ispuniti i kakva je procedura prijavljivanja?

Mitrović: Kada je riječ o uslovima i proceduri, trudili smo se da uključimo najveći dio djelatnosti koje mogu biti podržane, olakšamo postupak popunjavanja biznis planova i smanjimo obim prateće dokumentacije koja uz njega mora biti dostavljena. Pravo da se prijave na javni poziv za podršku preduzetništvu imaju sva nezaposlena lica na evidenciji Zavoda za zapošljavanje i sva pravna lica koja već imaju registrovanu djelatnost. U javnim pozivima je jasno navedeno koje oblasti i koji troškovi će biti podržani, kao i koja je sve dokumentacija potrebna da se priloži uz propisane obrasce biznis plana. Za podršku preduzetništvu, ove godine smo odlučili da plasiramo ukupan iznos planiran u budžetu od 150.000 eura, uz napomenu da je ove godine maksimalan iznos podrške 5.000 eura. Kada je riječ o javnom konkursu za podršku ženskom preduzetništvu, planirano je da se bespovratno raspodjele sredstva u ukupnom iznosu od 35.000 eura i pravo da se prijave imaju sve žene koje su nezaposlene, ali i žene preduzetnice koje su osnivač ili jedan od osnivača i izvršni direktor. Maksimalan iznos podrške ženskom preduzetništvu je 3.000 eura. Ove godine Komisija je odlučila da se zbog velikog interesovanja i izuzetno kvalitetnih biznis ideja, smanji maksimalni iznos podrške po pojedinačnom biznis planu, a sve sa ciljem da se podrži veći broj preduzetnika. Značajno je istaći da svi zainteresovani kandidati imaju obavezu da ispoštuju naznačene rokove za dostavljanje dokumentacije- za podršku ženskom preduzetništvu konkurs je otvoren do 24. juna, dok je za podršku preduzetništvu, javni poziv otvoren do 8. jula 2020. godine.

RB/BI: Jesu li Barani inovativni, jer za razvoj biznisa, uz naravno početni kapital, presudnu ulogu igra i dobra, kreativna, vizionarska ideja?

Mitrović: Kada sumiramo utiske analize biznis planova koji su podnijeti prošle godine, zaključujemo da postoje kreativne i inovativne ideje, ali smo sigurni da će ih ove godine biti još više. Ono na čemu moramo da radimo jesu aktivnosti koje su vezane za obuke, edukacije, a sve sa ciljem da probudimo preduzetnički duh kod svih koji žele da započnu ili unaprijede svoj biznis. Na ovaj način želimo da steknu nova i usavrše postojeća znanja i kompetencije, jer će to biti osnov za povećanje broja inovativnijih ideja, kako bi na kvalitetan način odgovorili potrebama tržišta.

RB/BI: Čuli smo da je lokalna uprava itekako spremna da podrži projekte koji će uticati na sistemski razvoj zajednice, da predano radite na unapređenju uslova za razvoj preduzetništva, a jasno je i da su procjena i stav ovog saziva da uspjeh i razvoj grada leži u sinergiji sa građanima. Kakve su povratne reakcije?

Mitrović: Sekretarijat za privredu je u svakodnevnoj komunikaciji sa građanima i ono što nas ohrabruje ove godine jeste to što već imaju izgrađeno povjerenje prema Opštini Bar, što u komunikaciji sa nama pristupaju potpuno otvoreno, pa predstavljaju svoje ideje svjesni činjenice da imaju potpunu podršku u savjetodavnom dijelu. Koristim priliku da pozovem sve zainteresovane kandidate da posjete kancelarije Sekretarijata za privredu, lično ću ih sve primiti i pomoći im da svoju biznis ideju jasno obrazlože i dati smjernice kako da je prezentuju i napišu kvalitetan biznis plan. Jako smo srećni kada čujemo da postoje ideje koje su u fijokama bile i po nekoliko godina i da su se sada, zahvaljujući bespovratnim sredstvima Opštine, stekli svi uslovi da one zažive. Bilo je takvih ideja u prošlim pozivima i one se na zadovoljstvo svih nas danas uspješno realizuju.

RB/BI: Stiče se utisak da ste se u velikoj mjeri posvetili i specifičnim ciljnim grupama- osim stumulisanja žena da se aktiviraju i iskoriste preduzetnički potencijal, pokrenu sopstveni biznis, nijeste zaboravili ni mlade, kao ni socijalno osjetljive kategorije…

Mitrović: Izuzetno je važno da se u kreiranju privredne slike grada ne zanemare mladi, jer su oni budućnost razvitka naše lokalne zajednice. Njihova energija i spremnost da se poslu posvete ne pitajući koji je dan u nedelji i ne gledajući na sat, a isto tako i da sa više hrabrosti prihvate rizike započinjanja sopstvenog biznisa, parametri su i izvrsne preporuke koje lokalna uprava prepoznaje i uvažava. U tom smislu kontinuirana aktivnost će nam biti komunikacija i edukacija mladih i vjerujemo da će rezultati tog procesa biti vidljivi. Opština Bar je vodila računa da posebnu pažnju posveti i pitanju socijalno osjetljivih kategorija, lica sa invaliditetom i teže zapošljivih lica. Smatramo da je izuzetno značajno da i oni budu aktivni učesnici na tržištu rada, pa je tako u kriterijumima za evaluaciju definisana posebna stavka za ocjenjivanje biznis planova koji su otvoreni za zapošljavanje tih ranjivih kategorija naše zajednice. Pored svih olakšica koje država daje zapošljavanjem lica sa invaliditetom i Opština Bar je pristupila krajnje odgovorno na način što se posebna podrška daje privednicima koji imaju namjeru da ih zaposle.

RB/BI: Da ste ozbiljno pristupili poslu, svjedoči i što ste u saradnji sa Biznis Start Ap Centrom organizovali niz kvalitetnih, kreativnih i korisnih obuka sa ciljem da polaznici steknu poslovna znanja, kompetencije i vještine neophodne za uspjeh na polju biznisa. Kakvu su rezultati nakon edukacije?

Mitrović: Programom za podršku preduzetništva definisana je mjera koja se odnosi upravo na organizaciju obuka, edukacija i mentoringa sa ciljem da se steknu specifična znanja, vještine i kompetencije. Na taj način smo namjeravali da potencijalnim kandidatima koji započinju biznis, ali i onima koji žele da unaprijede postojeći, pružimo potpunu podršku i, uz organizaciju stručne pomoći, doprinesemo da njihova ideja dobije na kvalitetu razrade. Nakon plasiranja bespovratnih sredstava, smatramo da je od izuzetnog značaja da pratimo realizaciju biznis ideja, na način što ćemo obezbijediti adekvatan mentoring radi lakšeg prilagođavanju tržištu. U tom smislu Opština Bar je u Biznis Start up centru našla pouzdanog partnera i referentnu organizaciju u ovoj oblasti i zajednički smo postigli rezultate sa kojima smo jako zadovoljni. Naša namjera je da u kontinuitetu nastavimo ovu saradnju, kako bismo bili produžena ruka građanima našeg grada.

RB/BI: Vratimo se na podršku ženskom preduzetništvu… Baru zaista služi na čast što je prva crnogorska opština koja je stavila fokus i finansijski podržala i razvoj ženskog preduzetništva. Ohrabrenje te vrste je svakako dobrodošlo, jer su žene po svojoj prirodi kreativne, vrijedne, precizne (dozvolićete da budem pomalo subjektivna). Lijepo je što se na tom polju u Baru konkretno i radi, s obzirom da već godinama slušamo da treba ozbiljno raditi na ekonomskom osnaživanju žena, njihovoj emancipaciji, podržati ekonomsku neovisnost… Opština Bar je konkretno djelovala. Jesu li Baranke, na početku interesovanjem, opravdale očekivanja?

Mitrović: Odmah na početku ove teme, biću i ja subjektivna i složiću se sa Vama da žene zaslužuju veću zastupljenost na polju preduzetništva, što dokazuju svojom temeljnošću, maksimalnom posvećenošču i jasnoj viziji koji cilj i rezultat žele da postignu. To dokazuje i činjenica da je od ukupno 13 dobitnika bespovratnih sredstava, po oba poziva, sredstva dobilo čak 11 preduzetnica. Da su žene izuzetno hrabre, govori i činjenica da su njihove biznis ideje bile iz raznih privrednih oblasti i da među podržanim idejama ima i žena iz ruralnih područja. Njihovi biznisi su bazirani na kreiranju autentičnih proizvoda, korišćenjem tradicionalnih metoda proizvodnje. Podržane su i biznis ideje već prepoznatih preduzetnica, koje uspješno posluju na tržištu već dugi niz godina, kako bi unaprijedile i proširile svoje proizvode i usluge.

RB/BI: Doba korone uticalo je na porast nezaposlenosti, neizvjesnost je zakucala na sva vrata tokom proteklih tri mjeseca… Koja je Vaša preporuka, kojim djelatnostima se treba okrenuti, na koje segmente poslovanja je ekonomska kriza ostavila najmanje traga i koja su to vrata na tržištu rada, ipak, ostala odškrinuta za inovativne ideje?

Mitrović: Evidentno je da je doba korone uticalo na kompletno tržište, ali nam je otvorilo vrata za neke nove ideje u pogledu valorizacije resursa kojima naša opština raspolaže. U tom smislu treba uvezati poljoprivredu sa preduzetništvom i kreirati proizvode i usluge koji će imati dodatnu vrijednost i autentičnost. Pored usluga preporučujem da se u budućnosti razvija proizvodnja u svim privrednim oblastima i da akcenat treba staviti na domaće autentične proizvode, zdravu hranu, suvenire i druge proizvode, koji pored toga što su tradicionalni, mogu biti izuzetno inovativni.

RB/BI: Osim podrške preduzetništvu, Opština Bar je okrenuta i razvoju poljoprivrede, pomaganju našim poljoprivrednim proizvođačima da izvuku maksimum iz onoga što je Baru podarila priroda, a što treba razvijati uz kvalitetne ideje, vrijedan rad i, naravno, materijalnu potporu… Na šta se podrška poljoprivrednim proizvođačima odnosi i na koje benefite poljoprivredni proizvođači koji zavrijede povjerenje lokalne uprave, mogu računati?

Mitrović: Sekretarijat za privredu, pored podrške razvoju preduzetništva, veliku pažnju posvećuje i razvoju poljoprivrede. Naša opština je razuđena, raspolaže sa velikom kvadraturom poljoprivrednog zemljišta, posebno u ruralnom području. Poljoprivredni proizvođači su prepoznati, kako u Crnoj Gori, tako i van njenih granica, kao vrijedni ljudi koji proizvode izuzetno kvalitetne proizvode. Kako je izvjesno da će Crna Gora u bliskoj budućnosti biti članica Evropske Unije, mi kao Opština činimo sve da njihovi proizvodi budu plasirani i traženi u zemljama Evropske unije. U tom smislu, Sekretarijat za privredu je objavio šest javnih poziva za podršku poljoprivrede. Na taj način želimo da ohrabrimo poljoprivrednike da uz našu pomoć i podršku standardizuju svoje proizvode i kupe najsavremeniju opremu. Javni pozivi su otvoreni do 10. oktobra, a svi poljoprivredni proizvođači neophodne iznformacije o uslovima konkurisanja mogu dobiti u našem Sekretarijatu. Namjera nam je da uskoro i direktno posjetimo mjesne zajednice, kada će svi oni moći da se informišu o javnim pozivima i dobiju konkretne odgovore na pitanja. Značajno je istaći da lokalna uprava subvencioniše 50% od uložene investicije, za mlade do 30 godina odobravamo subvenciju od 60%, dok je iznos subvencije za kupovinu višegodišnjih sadnica čak 80%.

The post Sanja Mitrović: Žene zaslužuju veću zastupljenost na polju preduzetništva first appeared on BARinfo.

Večeras je u sali Dvorca kralja Nikole održana promocija tih programa, pod nazivom “Preduzetništvo kao paradigma društvenog razvoja”, na kojoj su prezentirane sve mogućnosti koje nudi lokalna uprava kroz podsticajne mjere, uz podršku i drugih partnera. Skup je otvorio predsjednik Opštine Dušan Raičević.

“Kreiranje novih radnih mjesta, koje je lokalna uprava zacrtala kao jedan od najvažnijih razvojnih segmenata i potreba grada, dobija finalne obrise kroz realizaciju dobro urađenog programa podsticaja preduzetništva”, istakao je predsjednik Opštine Dušan Raičević, koji se zahvalio timu koji je radio na tom važnom zadatku – potpredsjednici mr Tanji Spičanović i predstavnicima Sekretarijata za privredu.

“Kao neko ko dolazi iz realnog sktora, znam koliko je važna podrška institucija prilikom pokretanja sopstvenog biznisa. Isto tako, suočeni smo sa činjenicom da sve više mladih želi posao u državnoj administraciji, iako realni sektor pruža znatno veće mogućnosti. Opština Bar će im na tom putu realizacije biznis ideje i planova biti pouzdan partner, a dodatni stimulans je predviđen za one biznise koji su deficitarni i koji će generisati određene prihode u Opštini Bar. Kao posebno važno, prepoznali smo prošle godine i žensko preduzetništvo, koje podržavamo kroz posebnu budžetsku stavku”, istakao je čelni čovjek barske Opštine Dušan Raičević, koji je naveo da će budžetom za narednu godinu za preduzetništvo biti predviđena veća finansijska sredstva – 150. 000 €, a za žensko preduzetništvo, kao i ove godine 35.000 €.

Bespovratna sredstva po odobrenom biznis planu ove godine iznose 13.500 €, odnosno 10.500 €.

Mr Sanja Mitrović, sekretarka Sekretarijata za privredu u Opštini Bar, podsjetila je kako je javni poziv za raspodjelu sredstava otvoren 13. novembra i traje do 27. decembra, i iznijela podatke ko ima pravo da aplicira za novčanu podršku.

“Pravo učešća na konkursu imaju nezaposlena lica, koja su u evidenciji Zavoda za zapošljavanje Crne Gore-Biro rada Bar, pravna lica koja su registrovana i obavljaju svoju djelatnost na teritoriji naše opštine, ali i ona lica koja su trenutno zapošljena, ali žele da pokrenu sopstveni biznis. Kada je riječ o ženskom preduzetništvu, na konkursu mogu učestvovati žene preduzetnice koje su osnivači ili jedan od osnivača, kao i izvršna direktorica u privrednom društvu”, kazala je mr Sanja Mitrović.

Biznis start up centar pružaće podršku potencijalnim preduzetnicima kroz obuku za popunjavanje aplikacione forme, ali i kasnije, nakon eventualnog dobijanja novčanih sredstava.

“Zahvaljujući inicijativi Opštine Bar, koju je podržala i Skupština opštine, mi smo u prilici da besplatno  pružimo kompletnu obuku za popunjavanje aplikacije, koja je znatno pojednostavljena, ali i u sticanju određenih znanja iz oblasti ekonomije i finansija. Nakon otpočinjanja biznisa, angažujemo i iskusne preduzetnike, mentore, koji mogu biti značajna podrška početnicima u biznisu. Ovo je momenat da se Bar pokrene i zaputi u preduzetničke vode, da se konačno preduzetništvo prepozna u ovom regionu kao izuzetan potencijal za razvoj , kako naše opštine, tako i naše zemlje”, istakla je direktorka Biznis start up centra Ivana Tomašević.

Na promociji programa podsticaja preduzetništva, prisutne, među kojima je bilo puno mladih zainteresovanih za ovu temu, pozdravile su predstavnice Ženske političke mreže-organizacije koja je inicirala uvođenje posebne budžetske linije za podršku ženskom preduzetništvu na lokalnom nivou, Maja Ćatović i Snežana Jonica.

Ćatović je objasnila da ŽPM okuplja žene iz 16 političkih partija, koje su složne kada je riječ o ženskom preduzetništvu. “Ja sam prihvatila učešće jer je Ženska politička mreža inicijator svega što je dobro za društvo, kao što je i ova inicijativa koja je pokrenuta i prihvaćena od strane Opštine Bar. Želimo da žene budu ravnopravne sa muškarcima i da ne zavise ni od koga”, kazala je Maja Ćatović, koja se zahvalila predsjedniku Opštine Bar i njegovom timu koji su radili na implementaciji ove ideje, kao i na tome što je Opština Bar opredijelila najveća novčana sredstva za preduzetništvo u Crnoj Gori.

“Iako dolazimo iz partija koje se umnogome razlikuju oko mnogih pitanja, našlo se nešto što je dovoljno dobro da se oko toga svi okupimo i složimo, te nije teško bilo ubijediti ni predsjednika Opštine iz vlasti, niti predsjednika Opštine iz opozicije, da podrže  ovakve inicijative. Ponosim se time što je baš u mom gradu pokrenuta posebna budžetska linija koja će omogućiti ekonomsko osnaživanje žena, tim prije što se radi o nepovratnim sredstvima, imajući u vidu da je ženama teško obezbijediti kredit, jer najčešće nemaju nepokretnosti na svoje ime. Ponosim se i time, iako sam sklona da kritikujem onda kada nešto ne valja, što je Opština Bar izdvojila najveća finansijska sredstva u ovu svrhu”, istakla je i Snežana Jonica, iz ŽPM, koja je naglasila da “bez ekonomske ravnopravnosti muškaraca i žena, nema nijedne druge ravnopravnosti”.

Kaća Đuričković, u ime UNDP, pod čijim okriljem se sprovodi projekat “Podrška antidiskriminacionim i politikama rodne ravnopravnosti”, podsjetila je na neravnopravan status žena u tradicionalnom i patrijarhalnom crnogorskom društvu, koji se, između ostalog, ogleda u činjenici da je svega 8% nepokretnosti u vlasništvu žena, a da na tržištu rada 16% zarađuju manje od muškaraca, iako su, kako je kazala, žene obrazovanije, odnosno u znatno većem procentu su završile fakultete u odnosu na muški pol.

Uspješne preduzetničke priče prezentirali su Miloš Milošević, direktor modnog studija “Fleka”, koji je bio dio tima čuvenog brenda “Prada” u Milanu, kao i Danka Ćetković, koja je odlučila da nakon trinaest godina napusti posao u državnoj instituciji i otpočne privatni biznis.

“Osjećala sam da mogu više, jer sam shvatila da je sigurnost koju većina mladih očekuje u državnom sektoru, u stvari,  zabluda. Jer, prava sigurnost je u nama i onoliko koliko vjerujemo u sebe i koliko smo odlučni da ostvarimo svoj cilj. To je sigurnost koju nam niko ne može oduzeti”, kazala je Danka Ćetković, koja je potvrdila da je i ona u početku imala niz zabluda kada je u pitanju privatni biznis.

“Jedna od njih jeste da je neophodna porodična tradicija za pokretanje posla, što nije istina i to nema veze sa genetskim potencijalom. Preduzetništvo je stvar odluke, preduzetnici se ne rađaju, već se stvaraju. Takođe je zabluda da je za svaku vrstu biznisa potreban početni kapital. Moguće je realizovati biznis ideju, a da nemate centa, za što imamo bezbroj pozitivnih primjera”, istakla je Ćetković, koja je iznijela još niz zanimljivih zapažanja iz svog iskustva, od službenice u državnoj instituciji do NLP trenera, u sopstvenoj firmi.

Borko Vulikić, projekt-menadžer UNDP, zadužen za tzv. “Zelene poslove u Crnoj Gori” i pružanje konsalting usluga, objasnio je da je cilj tog programa podrška razvoju nove generacije biznisa koji imaju viziju održivog razvoja i korišćenja prirodnih resursa.

The post VIDEO: Promocija programa podrške preduzetništvu u Baru first appeared on BARinfo.