Gošća emisije “Uhvati dan” bila je direktorica JU Kulturni centar Bar, Aleksandra Nikezić Grabež. Sa njom smo razgovarali o uspješno realizovanim projektima, aktuelnom trenutku i planovima menadžmenta u krovnoj instituciji kulture u Baru.

RB/BI: Kako ocjenjujete godinu za nama po pitanju rada Javne ustanove Kulturni centar Bar?

Nikezić Grabež: Ocjenjujem je kao izuzetno dinamičnu, sadržajnu i uspješnu. Naša ustanova je multidisciplinarna i funkcioniše kroz više organizacionih jedinica koje zajedno čine važan kulturni sistem u gradu. Tokom protekle godine radili smo na unapređenju svih segmenata – od programskih sadržaja, preko infrastrukturnih ulaganja, do podizanja standarda u radu sa publikom. Posebno nas raduje što smo, zahvaljujući podršci našeg osnivača, Opštine Bar, ostvarili stabilno i kvalitetno poslovanje, ali i značajno unaprijedili uslove za posjetioce svih naših objekata: tvrđave u Starom gradu, Doma kulture „Vladimir Popović – Španac“, Narodne biblioteke „Ivo Vučković“, a uskoro i Dvorca kralja Nikole. U okviru infrastrukturnih iskoraka, posebno bih istakla projekat na koji smo izuzetno ponosni, otvaranje prvog stalnog Ljetnjeg bioskopa u Crnoj Gori, koji je ujedno i jedini takve vrste u regionu. Time Bar ulazi u istoriju crnogorske kulture kao grad koji otvara novo poglavlje u oblasti filmske umjetnosti i kulturne infrastrukture. Ovaj projekat je realizovan zahvaljujući partnerskoj podršci Ministarstva kulture i medija Crne Gore, Filmskog centra Crne Gore, Opštine Bar i JU Kulturni centar Bar. Ljetnji bioskop je tehnički i programski iskorak za cijelu zemlju: opremljen je najmodernijom tehnologijom i bioskopskim platnom površine sto kvadratnih metara. Sve navedeno potvrđuje da je iza nas godina snažnog razvoja, velikih pomaka i strateških iskoraka, koja je postavila temelje za ambiciozan i kvalitetan rad u godinama koje dolaze.

RB/BI: Koje aktivnosti su trenutno od posebnog značaja?

Nikezić Grabež: Trenutno realizujemo više važnih aktivnosti, a jedna od najznačajnijih svakako je uvođenje online sistema kupovine ulaznica. Iako je u toku test period, reakcije publike su izuzetno pozitivne i već sada imamo visok stepen zadovoljstva korisnika. Putem našeg sajta kulturnicentarbar.me moguće je kupiti karte za pozorišne programe u Domu kulture, filmske projekcije, kao i ulaznice za posjete Starom gradu Baru, a uskoro i za Zavičajni muzej Dvorac kralja Nikole. Publika je ovu uslugu dočekala sa velikim razumijevanjem i zahvalnošću, jer im omogućava jednostavniji pristup kulturnim sadržajima. Naravno, fizička kupovina na biletarnici i dalje ostaje dostupna, jer nam je važno da se svaka grupa posjetilaca osjeća komforno. Takođe bih izdvojila da je u toku i intenzivna edukativna radionica u Kreativnom habu posvećena izradi keramičkih suvenira, segment projekta „Peć za keramiku – izrada suvenira“. Kroz ovaj program, koji vodi akademska vajarka Vlatka Vujošević, naši zaposleni prolaze stručnu obuku i ovladavaju tradicionalnim i savremenim keramičarskim tehnikama. U pitanju je projekat od izuzetnog značaja za razvoj kreativnih industrija i valorizaciju kulturno-istorijskog nasljeđa Bara. U periodu koji slijedi, radionice će biti otvorene i za javnost, čime će svi zainteresovani imati priliku da učestvuju u procesu izrade keramičkih suvenira, upoznaju se s umjetničkim i zanatskim tehnikama i doprinesu razvoju kreativne zajednice.

RB/BI: Kulturni centar je sastavljen od više organizacionih jedinica – kako se sve one uklapaju u cjelinu?

Nikezić Grabež: Naš sistem funkcioniše na principu međusobne koordinacije i kontinuirane komunikacije. Svaka organizaciona jedinica ima specifičnu ulogu, ali se sve uklapaju u jedinstvenu misiju ustanove, razvoj kulturnog života grada i dostupnost kulturnih sadržaja svim građanima. Dom kulture “Vladimir Popović Španac”, Narodna biblioteka i čitaonica “Ivo Vučković”, Zavičajni muzej, Umjetnička galerija “Velimir A. Leković” sa Kreativnim habom, funkcionišu kao cjelina zahvaljujući zajedničkom planiranju, timskom radu i jasnim procedurama kojima se usklađuju programi, termini, resursi i produkcijski procesi. Upravo ta multidisciplinarnost daje posebnu snagu našoj ustanovi i omogućava nam da kulturnu ponudu grada razvijamo u različitim pravcima, ali uvijek dosljedno, profesionalno i sa jasnom vizijom. Ono što dodatno osnažuje naš rad jeste činjenica da je kadrovska struktura Javne ustanove Kulturni centar Bar sazdana od izuzetnih profesionalaca, ljudi koji posjeduju kreativne potencijale, jasno definisane vizije i visok nivo stručnosti. U skladu sa programom rada i programskim ciljevima ustanove, koji su usklađeni sa strateškim ciljevima našeg osnivača, Opštine Bar, nastojimo da budemo snažan oslonac u kreiranju kulturno-umjetničke atmosfere, ne samo na lokalnom nivou, već i u okvirima šire kulturne scene Crne Gore. Njegujemo ukupan umjetnički identitet grada i države, kroz kontinuiranu podršku lokalnim stvaraocima, ali i kroz gostovanja poznatih umjetnika iz regiona. Posebno želim da istaknem i značaj bARS segmenta “Barskog ljetopisa” posvećenog lokalnim autorima, jedne posebno njegovanе selekcije u kojoj stvaramo prostor za razvoj, afirmaciju i vidljivost stvaralaca koji tek treba da stasaju i oblikuju svoj umjetnički put. Naša poslovna politika zasniva se upravo na tome, da pružimo stabilnu, podsticajnu i profesionalnu platformu za nadolazeće autore, dok istovremeno stvaramo polje susreta između afirmisanih i mladih umjetnika, jer samo takav dijalog, razmjena i zajednički ambijent doprinose razvoju savremene kulturne scene Bara, ali i crnogorske kulture u najširem smislu.

RB/BI: Koji su projekti trenutno aktuelni?

Nikezić Grabež: Ima ih više, a izdvojiću one najznačajnije: European Award Season u bioskopu Doma kulture. Ovo je novi, prošireni koncept koji zamjenjuje Mjesec evropskog filma, u okviru kojeg prikazujemo vrhunska savremena evropska ostvarenja, LUX nagrade, dokumentarce, naslove za djecu i retrospektivu Vima Vendersa. Program realizujemo u saradnji sa Europa Cinemas i Evropskom filmskom akademijom. U decembru realizujemo dvije značajne izložbe: Seada Škrijelj – ciklus posvećen maslinjacima Bara (5.12.2025) i Pero Nikčević – radovi inspirisani crmničkim pejzažem i Skadarskim jezerom (18.12.2025) kao i projektni program „Peć za keramiku – izrada suvenira“. Riječ je o esencijalnom koraku u razvoju kreativnih industrija i valorizaciji baštine. Ovaj projekat omogućava stvaranje tržišno održivih suvenira prema nagrađenim konkursnim rješenjima.”

RB/BI: Kakva je saradnja sa Opštinom Bar?

Nikezić Grabež: Saradnja sa Opštinom Bar je svakodnevna, intenzivna i zaista na veoma visokom nivou. Kao naš osnivač, Opština Bar preduzima sve što je u njenoj nadležnosti kako bi unaprijedila rad Javne ustanove Kulturni centar Bar, ali i ukupno iskustvo posjetilaca u svim našim organizacionim jedinicama. Zahvaljujući toj bliskoj saradnji omogućena je realizacija brojnih projekata, infrastrukturnih ulaganja i programskih inovacija, koje su u prethodnom periodu značajno unaprijedile naše kapacitete i podigle kvalitet kulturne ponude grada. Kulturni centar Bar i Opština Bar dijele zajedničku viziju, da kulturni život grada bude kvalitetan, dostupan, savremen i održiv. Ono što posebno želim naglasiti jeste da nikada ne zaboravljamo činjenicu da bez osnivača – Opštine Bar, ova ustanova ne bi mogla ostvariti rezultate koje danas bilježi. Jedno bez drugog ne postoji, niti može dati dobre rezultate, i upravo je ta uzajamna saradnja ono što nas pokreće. Zajedničkim snagama planiramo i osmišljavamo sadržaje koji će na najbolji mogući način predstavljati Bar kroz kulturno-umjetničko stvaralaštvo i savremenu prezentaciju kulturnog identiteta. Bar je, prije svega, turistička destinacija, grad na moru koji posjećuju ljudi iz svih krajeva svijeta. Ono što mi na kraju prezentujemo kroz naš rad jeste slika koju posjetilac nosi kao uspomenu iz našeg grada. Zbog toga se trudimo da svaki program, svaki događaj i svaka inicijativa bude realizovana sa pažnjom, posvećenošću i visokim profesionalnim standardima. Saradnja sa Opštinom Bar za nas je prostor za kontinuiran razvoj i unapređenje. Predano, zajedno i sa velikim entuzijazmom radimo na kreiranju jedinstvenog kulturnog identiteta Bara, grada koji je istovremeno izuzetna turistička, kulturna i istorijska destinacija, sa mnogo toga da ponudi i mnogo toga da sačuva.

RB/BI: Mnogo je noviteta – od ljetnjeg bioskopa do aktuelnih radova. Kakva je dinamika?

Nikezić Grabež: Dinamika aktivnosti je izuzetno intenzivna. Otvaranjem Ljetnjeg bioskopa započeli smo novu fazu razvoja kulturne infrastructure. Ponosni smo što taj prostor sada ima višestruku namjenu, od filmskih projekcija do performansa, pozorišta i multimedijalnih programa. Ovogodišnji 38. “Barski ljetopis” bio je izuzetno uspješan i predstavljao je jasan programski, produkcijski i organizacijski iskorak u odnosu na prethodne godine. Postavljeni su visoki standardi, kako u kvalitetu programskog sadržaja, tako i u ukupnoj produkciji Festivala. Sumirajući utiske sa publikom i učesnicima, svjesni smo da je pred nama veliki zadatak: ovaj nivo kvaliteta potrebno je najmanje održati, a mi vjerujemo da možemo i da ga nadmašimo. Oslanjamo se na izuzetan tim JU Kulturni centar Bar, na znanje i posvećenost naših kolega, kao i na podršku Opštine Bar. Naš cilj je da održimo njegov međunarodni karakter kroz razvoj međuinstitucionalne i regionalne saradnje koju godinama njegujemo. To je festivalski model koji želimo da baštinimo i unapređujemo, u skladu sa očekivanjima publike koja je ovog ljeta bila među najbrojnijom i najzadovoljnijom do sada. Posebno važna tačka u dinamici rada ove godine bilo je i uspješno održano 38. izdanje Festivala dječjeg stvaralaštva i stvaralaštva za djecu “Susreti pod Starom maslinom”, od 5. do 7. novembra. Ovogodišnja realizacija podsjetila je na prva, najkvalitetnija izdanja ovog renomiranog festivala, jednog od najstarijih i najprepoznatljivijih dječjih festivala u Crnoj Gori i regionu. Zadovoljstvo i energija mladih učesnika dodatno nas obavezuju da u narednim godinama festival još snažnije razvijamo i savremeno nadograđujemo, uz očuvanje njegovog izvornog identiteta.

RB/BI:  Šta planirate za sam finiš ove godine i kakvi su planovi za budućnost?

Nikezić Grabež: Do kraja godine nastavljamo sa realizacijom filmskih programa, izložbi i stručnih radionica, a paralelno radimo na finalizaciji Predloga programa rada za 2026. godinu, koji će biti dostavljen Skupštini opštine Bar na razmatranje i, nadamo se, usvajanje. Predlogom je obuhvaćen veliki broj aktivnosti i projekata usmjerenih na unapređenje rada svih organizacionih jedinica naše ustanove. Naš cilj je da u realizaciju 39. “Barskog ljetopisa” uđemo potpuno spremni, programski, organizaciono i produkciono, sa jasnom vizijom razvoja i sa snažnom odgovornošću prema osnivaču, ali i prema našoj publici. Naša je misija da festivalima koje organizujemo ne vraćamo samo stari sjaj, već i da ih savremeno unapređujemo, bez odstupanja od visokih standarda kvaliteta. U tom smislu, pred nama je godina velikih obaveza, novih izazova, ali i novih prilika da doprinesemo razvoju kulturnog identiteta Bara.