Predlog rezolucije o Barskom masakru i drugim zločinima nad Albancima mogao bi stvoriti sliku da su žrtve ubijene isključivo zbog nacionalne pripadnosti. To je ocijenio istoričar Milan Šćekić, povodom dokumenta koji su nedavno u proceduru predali poslanici albanskih partija.

Analiza ovih zločina, makar i u najkraćim crtama, zahtijeva ozbiljnu elaboraciju i kontekstualizaciju. “Tim prije jer se radi o ljudskim životima, čiju tragediju ne želim da banalizujem”, kazao je Šćekić za današnje Vijesti.

On smatra da poruka poslata iz parlamenta nije u potpunosti zasnovana na utvrđenim istorijskim činjenicama.

“Ipak, iz rezolucije koja je podnijeta parlamentu, a koja nije najsrećnije napisana i obrazložena, jasno se poručuje da su ovi ljudi ubijeni samo zato što su Albanci”, ističe on.

Prema njegovim riječima, nauka zahtijeva dokaze koji političarima nijesu uvijek prioritet.

“Razumijem potrebu političkih partija da olako i preko koljena donose ocjene o istorijskim događajima, ali moje kolege istoričari, kao ni ja, nemamo taj komoditet, jer se u nauci sve mora dokazivati”, ocijenio je Šćekić.

Istorijska nauka za sada, za najmarkantniji događaj koji se pominje u rezoluciji, poput Barskog slučaja, nije pronašla dokaze da su ti ljudi ubijeni iz nacionalnih i vjerskih pobuda.

“Slično je i s nekim drugim zločinima u Crnoj Gori, koji su počinjeni nad Albancima u 20. vijeku”, navodi on.

Ipak, istoričar naglašava težinu i razmjere zločina počinjenog u Baru 1945. godine.

“No, bez obzira na to, ubistvo regruta sa Kosova i Metohije u Baru 1945. godine, od kojih su većina bili albanske nacionalnosti, jedan je od najvećih zločina u savremenoj crnogorskoj istoriji”, dodaje Šćekić.

On napominje da istoričari ovom tragičnom događaju posvećuju veliku pažnju u svojim istraživanjima.

“I kao takvog, moj kolega i ja uvrstili smo ga u sto najvažnijih događaja u istoriji Crne Gore od 1918. do 2018”, zaključuje on.

U predlogu rezolucije konstatuje se da su kosovski regruti mobilisani za potrebe tadašnje jugoslovenske vojske. Oni su u grupama sprovođeni preko teritorije Albanije ka Baru, odakle je bio planiran nastavak njihovog transporta.

Poslanik Albanskog foruma Nikola Camaj saopštio je da je Barski masakar centar predložene rezolucije, te da je pominjanje žrtava ljudska i moralna obaveza.

“Takođe smatram da pominjanje drugih žrtava ne može umanjiti značaj najvećeg masakra niti ugroziti konsenzus o njegovoj osudi”, izjavio je Camaj.

On napominje da predlog ne tvrdi da su svi stradali isključivo zbog nacionalne pripadnosti, iako se možda stiče takav utisak. “Mnogi su, naime, stradali zbog političkih razlika”, ocjenjuje on.

Zbog toga je, kako navodi, potrebno otkloniti pogrešne utiske o onima koji su sprovodili ove likvidacije.

“Čak, iako naš predlog Rezolucije ostavlja takav utisak, važno mi je da naglasim da se njime nigdje ne tvrdi da su zločine nad Albancima činili pripadnici drugih naroda, već da je jedna vlast činila zločine nad civilima”, zaključuje Camaj.

Rezolucija poziva nadležne institucije da podrže sistematsko prikupljanje dokumentacije i naučno istraživanje masakra. Takođe, poziva lokalne parlamente da davanjem imena ulice i podizanjem spomen-obilježja odaju pijetet žrtvama.