Barska Krajina ne može postati gradska opština, što je od premijera Milojka Spajića tražio potpredsjednik Vlade i ministar ekonomskog razvoja Nik Đeljošaj (Albanski forum), jer Bar nema status grada, već opštine, rečeno je “Vijestima” iz Ministarstva javne uprave (MJU).
Đeljošaj je krajem septembra ispostavio Spajiću niz zahtjeva, tj. inicijativu “za realizaciju političkih i razvojnih obaveza iz Sporazuma o formiranju 44. Vlade”, među kojima su pokretanje dijaloga i izrada pravne, ekonomske i teritorijalne analize za formiranje gradske opštine Krajina, te priprema paketa mjera političke, administrativne i fiskalne decentralizacije.
Skadarsku ili barsku Krajinu čini grupa od preko dvadeset sela i zaselaka smještenih između Rumije i obale Skadarskog jezera, a najveća su Ostros, Murići i Livari.
Prema podacima Uprave za statistiku (MONSTAT) sa popisa stanovništva iz 2023. godine, u Krajini dominantno žive Albanci: u Arbnešu, Malom Ostrosu, Martićima, Koštanjici i Tejanima svi popisani stanovnici izjasnili su se kao Albanci, dok je u Bobovištu Albanaca 113 od ukupno 115 stanovnika. Podatke o nacionalnoj pripadnosti za Veliki Ostros i Cklu, MONSTAT je zaštitio zbog malog broja stanovnika.
Iz odgovora MJU, kojim rukovodi Đeljošajev partijski kolega Maraš Dukaj, proizilazi da zahtjev da Krajina bude gradska opština ne može biti realizovan jer za to nisu ispunjeni uslovi propisani Zakonom o lokalnoj samoupravi.
Tim aktom (član 37) predviđeno je da se statutom Glavnog grada, odnosno grada koji ima više od 40.000 stanovnika, može osnovati jedna ili više gradskih opština. Poslovi koji se obavljaju u njima, način rada, organizacija i druga pitanja od značaja za njihovo funkcionisanje – uređuju se statutom i posebnom odlukom grada.
Zakonom je propisano (član 2) da su jedinice lokalne samouprave – opština, grad, glavni grad i prijestonica. Iz MJU su kazali “Vijestima” da je predviđeno da se radi stvaranja uslova za što neposrednije i efikasnije vršenje poslova i zadovoljavanje potreba stanovništva, lokalna samouprava ostvaruje i u mjesnoj zajednici i gradskoj opštini.
“Iz navedenog pravnog okvira proizilazi da je institut gradske opštine prvenstveno usmjeren na decentralizaciju poslova unutar većih urbanih sredina i stvaranje uslova za efikasnije i neposrednije ostvarivanje potreba lokalnog stanovništva”, rekli su redakciji i dodali da je njegova svrha da doprinese “većoj dostupnosti javnih usluga građanima, efikasnijem obavljanju poslova lokalne samouprave i snažnijem neposrednom učešću građana u odlučivanju o pitanjima od lokalnog značaja”.
Iz Dukajevog kabineta su naveli da je važno napraviti razliku između osnivanja gradske opštine i promjene teritorijalne organizacije osnivanjem nove jedinice lokalne samouprave. U skladu sa zakonom, gradska opština nije posebna jedinica lokalne samouprave, već oblik ostvarivanja lokalne samouprave na dijelu teritorije glavnog grada, odnosno grada, pod uslovima propisanim zakonom.
Prema tome, kako su dodali, da bi se u konkretnom slučaju uopšte moglo razmatrati osnivanje gradske opštine, neophodno je da jedinica lokalne samouprave u okviru koje bi ona bila osnovana ima status grada i da ispunjava zakonom propisani demografski uslov od više od 40.000 stanovnika. Bar, zasada, nema status grada.
“Tek nakon ispunjavanja tih pretpostavki mogu se razmatrati pitanja osnivanja gradske opštine i njenog konkretnog institucionalnog uređenja”, saopštili su “Vijestima”.
